Tin Cập Nhật Chủ Nhật 26/6

Tin Thế Giới

1.

Ngoại trưởng Mỹ đến Anh sau cuộc bỏ phiếu Brexit

Những chấn động vẫn tiếp diễn hôm Chủ nhật sau quyết định của Anh quốc rút khỏi Liên hiệp Âu châu (EU), trong lúc tình hình chính trị và các mối quan hệ của nước này với thế giới rơi sâu vào tình trạng không rõ ràng.  

Bộ trưởng Ngoại giao Hoa Kỳ, John Kerry, đang có mặt ở châu Âu, đã thêm vào các chặng dừng không báo trước đến London và Brussels vào phút cuối trong chuyến công du của ông.

Ngoại trưởng Kerry dự định sẽ họp với Ngoại trưởng Anh Philip Hammond và các giới chức khác trong nỗ lực duy trì các mối quan hệ của Washington với đồng minh hàng đầu trong một giai đoạn mới khi Anh trở nên ít tương tác với Âu Châu hơn.

Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama trước đó đã kêu gọi Anh quốc không nên rút khỏi EU. Mối quan hệ đặc biệt giữa hai nước, cụm từ được cố Thủ tướng Winston Churchill sử dụng lần đầu tiên đã cho phép Mỹ có một tiếng nói lớn hơn tại EU thông qua Anh.

Chính quyền của Tổng thống Obama đã lo ngại về cuộc trưng cầu dân ý của Anh rút khỏi EU và hậu quả của nó đối với các mối quan hệ của Washington với London và của Mỹ với Liên hiệp Âu Châu.

Tổng thống Obama hôm thứ Sáu nói: “Vương quốc Anh và Liên hiệp Âu Châu vẫn là các đối tác không thể thiếu được của Hoa Kỳ ngay cả khi họ bắt đầu thương thảo về các mối quan hệ sắp tới.”

Tại London, Ngoại trưởng Kerry sẽ tìm một giải pháp cho tình hình. Thủ tướng David Cameron sau cuộc trưng cầu dân ý đã tuyên bố sẽ từ chức và tỏ dấu hiệu cho thấy rõ là ông sẽ không phải là người thương lượng các thủ tục cho việc Anh quốc tách khỏi EU.

Ông Cameron sẽ lập một nhóm thương thuyết để bắt đầu tiến trình, nhưng một thông báo chính thức nói rằng tiến trình tách khỏi EU cho đến tháng 10 mới bắt đầu, khi có thủ tướng mới cũng của Đảng Bảo thủ đương quyền của ông Cameron, theo dự trù sẽ tiếp quản.

Quyết định rút khỏi EU cũng khiến cho Đảng Lao động đối nghịch bị xáo trộn. Ngày càng có nhiều tiếng nói đòi thủ lãnh Jeremy Corbyn của đảng này từ chức.  

Các đảng viên cáo buộc ông Corbyn đã không quy tụ được sự ủng hộ trong nội bộ đảng để chống lại quan điểm rút khỏi EU.

Trong khi đó, các quốc gia thành viên sáng lập Liên hiệp Âu Châu đang tăng sức ép muốn Anh nhanh chóng rút khỏi khối.

Trước khi đến London, ông Kerry sẽ họp với trưởng ban chính sách đối ngoại của EU, bà Federica Mogherini tại trụ sở của EU ở Brussels vào thứ hai tới.

Ông Kerry đến Rome hôm Chủ nhật để họp về tiến trình hòa bình Trung Ðông đang bế tắt.

Tại London, ông Kerry sẽ bắt đầu một tiến trình củng cố mối quan hệ trong một bối cảnh bi kịch mới.

Một số người Anh dùng vấn đề chủ quyền làm lập luận chính cho việc bỏ phiếu rút khỏi EU nói rằng Tổng thống Obama đã giúp họ đi đến quyết định khi ông đến thăm Anh quốc hồi tháng 4 và cảnh báo họ không nên bỏ phiếu rút khỏi EU, và khuyến cáo họ rằng Anh sẽ đứng cuối hàng trong các thỏa thuận thương mại nếu họ biểu quyết “rút.”

Thứ Ba, Thủ tướng Cameron sẽ đi Brussels, nơi mà 27 nước thành viên EU sẽ họp lần đầu tiên không có Anh. - VOA

|

|

2.

Châu Âu yêu cầu Luân Đôn nhanh chóng ra khỏi Liên Hiệp --- Anh Quốc: Hơn 2,5 triệu chữ ký yêu cầu bỏ phiếu lần thứ hai --- Ấn Độ bị chấn động vì Brexit

Luân Đôn bị tố cáo bắt cả Liên Hiệp Châu Âu làm "con tin". Trong cuộc họp khẩn hôm thứ Bảy 25/06/2016, Ngoại trưởng sáu thành viên sáng lập Liên Hiệp Châu Âu thúc giục Anh Quốc nhanh chóng tiến hành thủ tục "ly dị", để sang trang sử mới.

Hai ngày sau khi phe "Brexit" chiến thắng trong cuộc trưng cầu dân ý, ngoại trưởng sáu nước sáng lập Liên Hiệp Châu Âu họp khẩn tại Berlin vào ngày hôm qua 25/06. Cùng với năm đồng nhiệm Pháp, Ý, Hà Lan, Bỉ, Luxembourg, Ngoại trưởng Đức Franck-Walter Steinmeier tuyên bố không muốn Liên Hiệp Châu Âu bị sa lầy. Ông nói thêm là Luân Đôn phải nhanh chóng áp dụng điều khoản 50 của Hiệp ước Lisboa, khi một thành viên đơn phương và tự nguyện rút lui. 

Trong khi đó, thủ tướng Anh sau khi đưa đất nước vào cuộc phiêu lưu bất trắc, cho biết sẽ từ chức vào tháng 10 để cho người kế nhiệm đàm phán với Bruxelles.

Một cách thẳng thừng hơn, hai vị chủ tịch Ủy Ban Châu Âu Jean-Claude Juncker và chủ tịch Nghị Viện Châu Âu Martin Schultz công kích trực tiếp thủ tướng Anh David Cameron cố tình kéo dài thời gian. Tuyên bố trên đài truyền hình Đức, ông Jean-Claude Juncker nhận định dường như Anh Quốc không muốn một cuộc "ly dị có thỏa thuận", tại sao phải chờ đến tháng 10 mà không gửi ngay bây giờ thông báo "ly hôn". Còn chủ tịch Nghị Viện Châu Âu Martin Schultz thì lên án ông David Cameron bắt cả Châu Âu là "con tin" khi nói là phải chờ đến tháng 10.

Ngoại trưởng Pháp Jean-Marc Ayrault cũng kêu gọi thủ tướng Anh nhanh chóng trao quyền cho người mới trong khi đồng nhiệm Hà Lan kêu gọi sang trang sử mới.

Theo AFP, các thành viên Liên Hiệp Châu Âu lo ngại Luân Đôn chơi trò "mèo vờn chuột" vì không ai trong Liên Hiệp Châu Âu có thẩm quyền buộc Anh Quốc thực thi điều khoản 50 trong Hiệp ước Lisboa. - RFI

***

Hôm nay, 26/06/2016, sau hai ngày có kết quả Brexit, một cuộc vận động bỏ phiếu lần thứ hai thu thập được hơn 2,5 triệu chữ ký, với mong muốn đảo ngược tình thế.

Cuộc vận động được thực hiện trên trang web của Nghị Viện Anh Quốc trước cuộc bỏ phiếu hôm thứ Năm vừa rồi. Theo đó, một cuộc trưng cầu lần thứ hai diễn ra nếu một trong hai kết quả "Rời khỏi" hay "Ở lại" có dưới 60% số phiếu và tổng số người bỏ phiếu dưới 75%.

Bên ủng hộ Brexit đã chiến thắng với tỉ lệ 52%. Số người đi bỏ phiếu là 72%.Theo một thăm dò hôm thứ Sáu, một nửa số người được hỏi cho biết không nên xem xét lại, ngay cả khi Liên Hiệp Châu Âu có những nhượng bộ. Khoảng 39% cho biết nếu châu Âu có những nhượng bộ mới, thì nên có một cuộc trưng cầu mới.

Tính đến chiều tối hôm qua, cuộc vận động trên Internet đã thu thập được hơn 2,5 triệu chữ ký. Phần lớn chữ ký đến từ những vùng muốn nước Anh ở lại, nhất là thủ đô Luân Đôn.

Nghị Viện Anh Quốc phải xem xét tổ chức thảo luận bất kỳ cuộc vận động nào có được hơn 100,000 chữ ký. Thủ tướng Anh, David Cameron, cho biết sẽ không có cuộc trưng cầu lần thứ hai.

Sau Brexit, 52% dân Scotland muốn tách khỏi Liên hiệp Anh

Hôm nay, 26/06/2016, theo một thăm dò vừa được công bố, hơn một nửa người dân Scotland muốn nước này độc lập với Liên hiệp Anh, sau khi có kết quả Brexit.

Cuộc khảo sát do viện Panelbase thực hiện cho tạp chí Sunday Times, trong hai ngày thứ Sáu và thứ Bảy với 620 người tham gia. Có 52% trong số này muốn Scotland tách ra khỏi Liên hiệp Anh.

Trong một cuộc trưng cầu vào năm 2014, người dân Scotland đã chọn ở lại với Liên hiệp Anh với tỉ lệ 55%. Tuy nhiên, sau khi có kết quả Brexit, nữ thủ tướng Scotland, Nicola Sturgeon cho biết việc tổ chức trưng cầu dân ý có nhiều khả năng xảy ra. Nếu đa số người dân muốn ở lại với Liên Hiệp Châu Âu, Scotland sẽ trưng cầu dân ý là có ở lại với Liên hiệp Anh hay không.

Trong cuộc bỏ phiếu hôm thứ Năm vừa qua, 62% người dân Scotland chọn "ở lại" châu Âu. Sau một cuộc họp khẩn với nội các hôm qua, bà Sturgeon cho biết một cuộc trưng cầu lần thứ hai về việc Scotland có ở lại với Liên hiệp Anh chắc chắn sẽ đưa ra bàn bạc. - RFI

***

Không phải chỉ có Châu Âu bị chấn động, quyết định "ly hôn" của Anh Quốc đã lan đến tận thuộc địa cũ Ấn Độ. New Delhi lo ngại bị nhiều hệ quả nặng nề do Luân Đôn là đầu cầu thương mại kinh tế của Ấn Độ trong thị trường châu Âu.

Từ New Delhi, thông tín viên Antoine Guinard phân tích:

"Cũng như đa số các nước trên thế giới, ngày 24/06, Ấn Độ bị choáng váng khi hay tin phe Brexit chiến thắng trong cuộc trưng cầu dân ý ngày hôm trước. Nhiều trị giá niêm yết trên thị trường chứng khóan Ấn Độ bị sụt giảm. Về cụ thể, sự kiện Anh Quốc ra đi có thể gây ra nhiều tác động tai hại cho Ấn Độ. 

Trước hết, đồng bảng Anh mất giá sẽ làm cho nhiều nhà đầu tư Ấn Độ thiệt hại theo. Hiện nay, Ấn Độ đứng hàng thứ hai tính theo nguồn vốn nước ngoài đầu tư trực tiếp vào Anh Quốc, nơi có đến 800 công ty Ấn hoạt động. Phần lớn các xí nghiệp này như tập đoàn xe hơi Tata, kiểm soát nhóm Jaguar-Lanrover, muốn xâm nhập vào thị trường chung châu Âu, nay đã thông báo phải xem xét lại "chiến lược" sau Brexit. Lợi nhuận do công nghiệp điện toán Ấn Độ trên thị trường châu Âu mang lại cũng có thể giảm đi trong ngắn hạn.

Thật ra Brexit không chỉ mang lại hệ quả xấu. Nhiều chuyên gia Ấn cho rằng một khi không còn bị luật lệ của Bruxelles cản trở, Anh Quốc sẽ dễ mở cửa cho công ty Ấn. NewDelhi cũng có thể hy vọng thương lượng với Luân Đôn một thỏa thuận trao đổi thương mại song phương có lợi cho xuất khẩu của Ấn". - RFI

|

|

3.

Bắc Kinh và Matxcơva biểu dương hữu nghị

Tổng thống Nga Vladimir Putin đã được lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình tiếp đón theo lễ nghi quân cách tại Đại Sảnh Đường Nhân Dân ngày thứ Bảy 25/06/2016. Tính từ năm 2013 khi họ Tập lên cầm quyền, đây là chuyến công du Trung Quốc lần thứ tư của chủ nhân điện Kremlin. Hai bên đã ký một loạt 50 hợp đồng hợp tác song phương. Một mối lợi bất ngờ cho tổng thống Nga trong bối cảnh suy yếu vì cấm vận quốc tế.

Từ Bắc Kinh, thông tín viên Heike Schmith tường thuật:

"Tôi chắc chắn rằng hai nước chúng ta có thể thành công hơn trong mọi lãnh vực – thương mại, đầu tư, nông nghiệp, năng lượng, và tất nhiên sáng tạo là ưu tiên hàng đầu". Ông Vladimir Putin đã nói với ông Tập Cận Bình như thế, và đồng nhiệm Trung Quốc trịnh trọng đáp lời: "Hai nước chúng ta phải xúc tiến ý tưởng là bạn bè với nhau vĩnh viễn".

Những người bạn đang cần lẫn nhau: cấm vận của phương Tây đã cô lập Matxcơva trên trường quốc tế. Tổng thống Putin vì vậy phải tìm kiếm các nhà đầu tư và các khách hàng mua khí đốt, dầu khí, vũ khí của Nga. Về phía Trung Quốc có thể trông cậy vào đồng minh Nga, nhằm ủng hộ tham vọng lãnh thổ của Bắc Kinh tại Biển Đông.

Nhưng sự hồ hởi ban đầu khi hai nước ký kết một hợp đồng thế kỷ trị giá 360 tỉ euro năm 2014, để xây dựng đường ống dẫn dầu mang tên "Sức mạnh Xibêri", đã nhường chỗ cho nỗi thất vọng. Bởi vì trao đổi thương mại giữa Trung Quốc và Nga từ 90 tỉ euro năm 2014 đã sụt xuống chỉ còn 54 tỉ euro trong năm ngoái, do đồng rúp và giá dầu sụt giảm". - RFI

|

|

4.

Tây Ban Nha bầu lại Quốc Hội sau sáu tháng bế tắc

Cử tri Tây Ban Nha phải đi bầu lại Quốc Hội trong ngày Chủ nhật 26/06/2016, ngay sau khi cơn bão Brexit tại Anh, để quyết định phe nào lên cầm quyền sau sáu tháng khủng hoảng vì hai đảng tả hữu truyền thống không thành lập được liên minh.

Theo AFP, cho đến trưa nay, số cử tri đi bầu có vẻ thưa vắng hơn lần trước. Vào tháng 12/2015, cử tri Tây Ban Nha đã bầu Quốc Hội mới và trừng phạt hai đảng chính trị truyền thống. Chính phủ cánh hữu bình dân của thủ tướng Mariano Rajoy tuy về nhất với gần 29% nhưng mất đa số ở Quốc Hội. Trong khi đó, đảng Xã hội bị thất bại nặng nề, đứng hạng nhì. Kẻ chiến thắng là tổ chức cực tả Podemos và đảng Ciudadanos theo xu hướng thị trường tự do, mới xuất hiện trên chính trường, giành nhiều ghế của hai đảng truyền thống.

Vấn đề là liên tục nhiều tuần lễ sau đó, không phe nào chấp nhận liên minh với phe nào để điều hành cường quốc kinh tế thứ tư của vùng đồng tiền chung Euro. Bầu lại Quốc hội là giải pháp cuối cùng theo quy định của Hiến pháp.

Từ sáu tháng nay, chính phủ thủ tướng Rajoy chỉ xử lý thường vụ.

Theo các kết quả thăm dò ý kiến thì đảng cánh hữu bảo thủ vẫn còn được đông đảo dân chúng ủng hộ. Theo AFP, câu hỏi đặt ra là liệu cử tri Tây Ban Nha hăng hái đi bầu khi mùa nghỉ hè đã tới ? Nếu tỉ số vắng mặt càng cao thì cánh hữu có nhiều hy vọng thắng vì ở Tây Ban Nha, cử tri phe tả có tiếng lười đi bầu. - RFI

|

|

Tin Hoa Kỳ

5.

TransCanada kiện Mỹ hủy dự án đường ống dẫn dầu Keystone

Tập đoàn năng lượng khổng lồ TransCanada kiện Hoa Kỳ về việc hủy dự án đường ống dẫn dầu gây nhiều tranh cãi Keystone XL.

TransCanada đòi bồi thường 15 tỉ đôla cho các phí tổn và những thiệt hại.  

Hồi tháng Giêng, công ty năng lượng này đã loan báo ý định kiện Mỹ, nhưng nói rằng họ muốn tạo cơ hội cho trọng tài phân xử trước. Công ty này nói họ đã không đạt được thỏa thuận “giải quyết êm thắm” với Mỹ.

TransCanada khởi kiện căn cứ vào Hiệp định Tự do Thương Mại Bắc Mỹ có mục tiêu bảo vệ các nhà đầu tư nước ngoài.

Dự án Keystone XL nhắm mục tiêu vận chuyển dầu thô từ các mỏ cát dầu ở miền tây Canada đến các nhà máy lọc dầu ven Vịnh Mexico của Mỹ.

Tổng thống Barack Obama đã quyết định ngưng dự án này hồi năm ngoái.

Ông Obama nói rằng một dự án khổng lồ liên quan đến nhiên liệu hóa thạch không nằm trong lợi ích quốc gia của Mỹ, trong lúc ông đang dẫn đầu nỗ lực chống tình trạng trái đất ấm dần lên.

Các nhà bảo vệ môi trường nói rằng dầu thô khai thác từ cát dầu cực kỳ bẩn và nếu xảy ra một vụ tràn dầu từ đường ống dẫn của dự án này thì sẽ là một thảm họa. - VOA

|

|

Tin Việt Nam

6.

Gần 50 nước ủng hộ Trung Quốc về biển Đông

Bắc Kinh tuyên bố rằng ít nhất 47 quốc gia đã ủng hộ lập trường của Trung Quốc trong cuộc tranh chấp ở biển Đông.

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh công bố con số này trong cuộc họp báo hôm 23/6.

Bà Hoa nói: “Số ủng hộ Trung Quốc tăng lên mỗi ngày, cho nên tôi không thể cung cấp con số cụ thể”.

Nữ phát ngôn viên này nói thêm rằng con số thực tế “không phải là điều quan trọng nhất”.

“Chừng nào ai đó có quan điểm khách quan, bất thiên vị, hiểu các điểm chính về lịch sử của biển Nam Trung Hoa [biển Đông] cũng như hiểu bản chất của cái gọi là ‘vụ phân xử’ [vụ kiện của Philippines], bất kỳ quốc gia, tổ chức và cá nhân không thiên vị nào đều sẽ không do dự ủng hộ quan điểm công bằng của Trung Quốc,” bà Hoa nói.

Theo Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ở thủ đô Washington, Mỹ, Trung Quốc đang “ráo riết vận động sự hậu thuẫn” đối với Bắc Kinh trước khi Tòa trọng tài Liên Hiệp Quốc dự kiến sẽ ra phán quyết về vụ kiện “đường lưỡi bò” của Bắc Kinh trong tháng tới.

Hồi tháng Tư, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov ủng hộ lập trường của Trung Quốc về việc giải quyết song phương tranh chấp biển Đông.

Người đứng đầu ngành ngoại giao Nga cũng kêu gọi “các quốc gia ngoài cuộc ngừng can thiệp vào các cuộc đàm phán giữa các bên liên quan”.

Trong khi đó, hôm 24/6, người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Lê Hải Bình đã lên tiếng về việc Trung Quốc tiếp tục tiến hành xây dựng và đưa vào sử dụng một số công trình ở quần đảo Trường Sa, , cũng như về thông tin Tập đoàn Vận tải biển Trung Quốc COSCO có kế hoạch tổ chức các tuyến du lịch ra quần đảo Hoàng Sa.

Ông Bình tuyên bố rằng Hà Nội “kiên quyết phản đối", và rằng “những hành động phi pháp như vậy không thể làm thay đổi sự thực về chủ quyền của Việt Nam đối với hai quần đảo này”. VOA

|

|

7.

Báo VN đưa tin phóng sự của Đài Loan (về cá chết)

Hai báo Việt Nam đưa tin về phóng sự cá chết của truyền hình Đài Loan trong lúc một nhà hoạt động nói với BBC “lẽ ra chủ động truyền thông trong vụ này phải là báo Việt Nam”.

Hôm 26/6, báo Thanh Niên và Tuổi Trẻ cùng đăng bài về phóng sự dài 60 phút ‘Việt Nam – Cái chết của cá’ phát trên kênh truyền hình PTS của Đài Loan.

“Trước việc cá chết hàng loạt, người dân địa phương đã nghi ngờ có liên quan tới Formosa.

Tất cả những người được PTS phỏng vấn đều khẳng định cá chết là do Formosa xả nước thải trực tiếp ra biển.

PTS cũng nhận định, lý do tảo đỏ được đưa ra là khó chấp nhận và thuyết phục”, Tuổi Trẻ tường thuật.

“Phóng sự của PTS cũng nhắc đến tuyên bố gây sốc “chọn cá hay chọn thép” của đại diện lãnh đạo Formosa khiến dư luận Việt Nam bất bình, phẫn nộ”.

Báo Thanh Niên cùng ngày viết: 

“Người xem cũng không thể không thấy nhói lòng trước những hình ảnh tay ngư dân bị lở ngứa bởi chất nhớt màu vàng bám dính vào lưới, biển vắng tanh không ai dám tắm hay những lời ngậm ngùi từ bạn lặn của người thợ lặn xấu số Lê Văn Ngày”.

‘Cải trang thành người địa phương’

Hôm 26/6, trả lời BBC từ Đà Nẵng, nhà hoạt động Nguyễn Anh Tuấn, người đã có hơn một tháng điều tra độc lập tại Hà Tĩnh và là một trong các nhân vật được truyền hình Đài Loan phỏng vấn, nói:

“Các báo Việt Nam đã bỏ qua hai chi tiết nổi bật trong phóng sự. Một là chuyện 155 học sinh ở Kỳ Lợi không được phép đến trường vì bố mẹ các em không đồng ý với phương án giải phóng mặt bằng cho dự án Formosa của chính quyền”.

“Hai là những mô tả về việc bố ráp của lực lượng an ninh địa phương, việc bắt giữ các nhà hoạt động về đưa tin trong vùng cũng như việc chính phủ đàn áp biểu tình ở Sài Gòn, Hà Nội”.

Ông Tuấn cho biết thêm: “Tôi vui vì góp phần giúp đoàn làm phim Đài Loan tác nghiệp, mang được tiếng nói của ngư dân và cư dân miền Trung đến với công chúng Đài Loan. Buồn là vì lẽ ra phần chủ động về truyền thông trong vụ việc này phải thuộc về báo chí Việt Nam, vốn có nhiều lợi thế hơn về thực địa”.

“Dù tôi đã cảnh báo việc tác nghiệp ở Vũng Áng trong thời điểm đó có thể khiến các nhà báo Đài Loan gặp phải rủi ro, kể cả khả năng bị bắt, song cuối cùng họ vẫn quyết định đến Việt Nam thực hiện phóng sự”.

“Trong quá trình tác nghiệp, họ đã phải cải trang thành người địa phương, đi làm tin trong cảnh phập phồng lo sợ, bị các nhân viên an ninh mặc thường phục theo sát và chỉ có thể thoát nạn nhờ vào sự giúp đỡ tận tình của người dân địa phương”.

“Thật sự tôi tin là những nhà báo Việt Nam cũng có tinh thần dấn thân, trình độ tác nghiệp cũng không thua kém đồng nghiệp Đài Loan, song sản phẩm của họ khó mà đến được với công chúng một cách chính thức, vì bị kiểm duyệt và tự kiểm duyệt”, nhà hoạt động nói với BBC.

“Một nhà báo Đài Loan nói với tôi lúc ở Hà Tĩnh: 'Tôi cũng biết tự do báo chí ở Việt Nam không được tôn trọng, giống Trung Quốc. Nhưng không hề nghĩ tình hình lại tệ đến thế, tới mức mà việc làm tin có thể khiến nhà báo bị đánh đập, bắt giữ'.

“Nếu như trước ngày 29/4, các nhà báo tràn ngập ở Kỳ Anh, khai thác mọi khía cạnh của vụ việc, phỏng vấn rất nhiều ngư dân và cư dân địa phương; thì sau ngày đó, Kỳ Anh vắng hẳn bóng nhà báo, đến nổi nhiều người dân phải hỏi tôi là sao nhà báo đi đâu hết rồi”.

“Tôi nghĩ đây là một trở ngại chính khiến báo chí Việt Nam sẽ còn tụt hậu so với báo chí các nước. Và đây cũng là một thiệt thòi lớn cho những nhà báo chân chính ở Việt Nam”. - BBC

Tin Cập Nhật Thứ Bảy 25/6

Tin Thế Giới

1.

Brexit: Ngoại trưởng 6 nước sáng lập EU họp bàn về tương lai --- Ủy viên châu Âu của nước Anh từ chức --- Moody's hạ bậc tín dụng Anh Quốc

Sau cú sốc của cuộc trưng cầu dân ý bỏ phiếu thuận cho Brexit, sáng nay, 25/06/2016, các ngoại trưởng của 6 quốc gia sáng lập Liên Hiệp Châu Âu họp tại Berlin để bàn về những hậu quả của quyết định lịch sử của Anh Quốc ra khỏi khối này.

Ngoại trưởng Đức Frank-Walter Steinmeimer đã tiếp các đồng nhiệm Pháp, Hà Lan, Ý, Bỉ và Luxembourg, tức là Ngoại trưởng của 6 quốc gia sáng lập Cộng Đồng Kinh Tế Châu Âu, tiền thân của Liên Hiệp Châu Âu.

Tuyên bố với hãng tin AFP hôm qua (24/6), Ngoại trưởng Pháp Jean-Marc Ayrault cho biết là Paris và Berlin sẽ trình bày với các đối tác "những giải pháp cụ thể" để làm cho Liên Hiệp Châu Âu vận hành "hiệu quả" hơn, mà không cần phải thực hiện "những công trình lớn".

Thủ tướng Angela Merkel cũng đã mời tổng thống Pháp François Hollande và thủ tướng Ý Matteo Renzi đến Berlin vào thứ hai tới để thảo luận về cú sốc Brexit. Bà Merkel cũng sẽ gặp riêng chủ tịch Hội Đồng Châu Âu Donald Tusk.

Hôm qua (24/6), lãnh đạo các định chế châu Âu đã hối thúc Luân Đôn tiến hành nhanh chóng các thủ tục đưa Anh Quốc ra khỏi Liên Hiệp Châu Âu, các thủ tục này có thể kéo dài đến 2 năm. Chủ tịch Nghị viện châu Âu Martin Schulz hôm qua đã chỉ trích quyết định của thủ tướng David Cameron, tuyên bố từ chức hôm qua nhưng đến tháng 10 mới rời khỏi chức vụ này, khiến cho tiến trình thương lượng với Liên Hiệp Châu Âu bị chậm trễ.

Trong nội bộ nước Anh, cuộc trưng cầu dân ý ngày 23/06 gây chia rẽ hơn quốc gia bao giờ hết. Tại Luân Đôn, một số người đã đòi "độc lập" cho thủ đô nước Anh, nơi mà đa số người dân ủng hộ việc ở lại Liên Hiệp Châu Âu. Còn tại Scotland, nghị viện địa phương được triệu tập khẩn cấp hôm nay để bàn về hậu quả của Brexit, mà có thể sẽ kéo theo một cuộc trưng cầu dân ý mới về nền độc lập của vùng này.

Trên các mạng xã hội, giới trẻ, mà tuyệt đại đa số ủng hộ việc ở lại Liên Hiệp Châu Âu bày tỏ nổi tức giận đối với thế hệ lớn tuổi, bị lên án là đã phá hỏng tương lai của họ. - RFI

***

Ủy viên châu Âu của nước Anh, Jonathan Hill, tuyên bố từ chức tiếp theo việc nước Anh lựa chọn rời khỏi Liên minh châu Âu.

"Điều gì đã làm rồi thì sẽ không thể vãn hồi được," nhà ngoại giao cao cấp của nước Anh, người được Thủ tướng Anh cử tới làm việc ở Brussels và 'coi sóc' các vấn đề về tài chính nói với truyền thông.

"Giống như nhiều người ở đây và tại nước Anh, rõ ràng là tôi thất vọng về kết quả của cuộc trưng cầu dân ý.

"Tôi đã muốn nó có kết cục khác đi và từng hy vọng rằng nước Anh sẽ muốn đóng một vai trò trong việc tranh luận để hướng tới một châu Âu nhìn xa, trông rộng, linh động, cạnh tranh cao hơn và tự do mậu dịch tốt hơn.

"Tuy nhiên, người dân Anh đã có một quyết định khác và đó là cách thức mà nền dân chủ vận hành," ông Jonathan Hill nói hôm 25/6 từ trụ sở của EU tại Brussels.

EU đủ mạnh mẽ

Hôm thứ Bảy, Thủ tướng Đức, bà Angela Merkel trong một phát biểu trực tiếp được phát trên truyền hình Đức nói:

"EU đủ mạnh để tái ổn định sau khi nước Anh rời khỏi khối."

Còn Chủ tịch Ủy ban Châu âu (EC) ông Jean-Claude Junker thì nói ông muốn nước Anh 'nhanh chóng' hoàn tất các thủ tục để rời khỏi khối.

Thủ tướng Anh, David Cameron, người đã tuyên bố ý định từ chức hôm 24/6, ngay sau khi nước Anh quyết định rời khỏi Liên minh châu Âu sau cuộc trưng cầu dân ý hôm thứ Năm, nói ông muốn nhà lãnh đạo kế nhiệm sẽ giải quyết quá trình đàm phán của Anh rời khỏi khối này.

Hôm thứ Bảy, ông Hill nói trong một tuyên bố rằng: "Tôi không tin rằng sẽ là đúng đắn để tôi tiếp tục ở lại cương vị hiện nay là một ủy viên châu Âu phụ trách vấn đề tài chính."

Nhưng theo những gì BBC được biết, ông Hill sẽ còn lưu lại chức vụ trong một vài tuần lễ để đảm bảo cho việc bàn giao chức vụ một cách có trật tự.

Là một đồng minh thân cận của Thủ tướng Cameron, ông Hill được biết tới là một nhà ngoại giao có nhiều kinh nghiệm tại Brussels, tuy nhiên việc ra đi của ông sau khi Thủ tướng Anh tuyên bố sẽ từ chức, là một việc có thể đoán định được, theo một nhà quan sát từ Brussels. - BBC

***

Anh Quốc bị tổ chức xếp hạng tín nhiệm Moody's hạ triển vọng tín dụng xuống "tiêu cực" do tác động của Brexit.

Moody's cho hay kết quả cuộc trưng cầu dân ý báo trước "một giai đoạn dài không chắc chắn".

Trong khi đó, Thủ tướng Anh David Cameron đang chịu áp lực tăng tốc độ các cuộc đàm phán "ly hôn" với EU sau khi Brussels cho biết các cuộc đàm phán về việc Anh Quốc ra đi nên tiến hành ngay lập tức.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Jean-Claude Juncker cho biết đây "không phải là một vụ ly hôn thân thiện", nhưng cũng "không phải là một mối tình bền chặt".

Moody's nhận định kết quả trưng cầu dân ý có "tác động tiêu cực đối với triển vọng tăng trưởng trung hạn của Anh Quốc", và hạ xếp hạng phát hành nợ dài hạn của nước này xếp hạng từ mức "ổn định" xuống "tiêu cực".

Tổ chức này cũng cho biết Anh có một trong những thâm hụt ngân sách lớn nhất trong số các nền kinh tế phát triển.

Việc đánh giá tài chính xảy ra sau khi Anh Quốc chọn rời khỏi EU, và ông Cameron tuyên bố sẽ từ chức vào mùa thu.

Trước đó, ông Cameron nhận được sự đảm bảo từ Tổng thống Mỹ Barack Obama rằng nước Anh sẽ vẫn là "một đối tác không thể thiếu".

Trong cuộc điện đàm, nhà lãnh đạo Mỹ nói với ông Cameron rằng ông lấy làm tiếc về quyết định từ chức của Thủ tướng Anh, và nói ông là "một đối tác và bạn bè đáng tin cậy, tận tụy với các giá trị dân chủ".

Tuyên bố của ông Cameron khởi động một cuộc tranh luận về việc ai sẽ thay thế ông.

Đến nay, chưa có ai chính thức tuyên bố nhắm vào vị trí này, nhưng Bộ trưởng Nội vụ Anh Theresa May và cựu Thị trưởng London Boris Johnson có thể là những ứng viên. - BBC

|

|

2.

Tổng thống Nga Putin thăm Trung Quốc tìm kiếm đầu tư

Hôm nay, 25/06/2016, tổng thống Nga Vladimir Putin bắt đầu chuyến viếng thăm Bắc Kinh, chủ yếu nhằm tìm kiếm vốn đầu tư từ Trung Quốc, trong bối cảnh kinh tế Nga đang suy giảm, một phần là do các biện pháp trừng phạt của châu Âu.

Từ Bắc Kinh, thông tín viên RFI Heike Schmidt tường trình :

"Chưa bao giờ hai nước chúng ta tin cậy lẫn nhau đến mức như thế. Đây chính là cơ sở vững chắc cho sự hợp tác của chúng ta trong các lĩnh vực như trao đổi mậu dịch, năng lượng và cơ sở hạ tầng". Tổng thống Vladimir Putin đã tuyên bố như trên với Tân Hoa Xã.

Ông Putin tin tưởng rằng Trung Quốc một lần nữa trải thảm đỏ đón tiếp ông và như vậy giúp ông lách được những biện pháp trừng phạt của châu Âu đối với Nga.

Hai nhà lãnh đạo Nga và Trung Quốc sẽ ký với nhau ít nhất 30 hiệp định thương mại. Ông Putin đến Bắc Kinh để tìm kiếm vốn đầu tư, vì với việc đồng rúp sụt giá và giá dầu giảm mạnh, nền kinh tế Nga đã bị suy yếu. 

Tổng kim ngạch trao đổi mậu dịch giữa Nga với Trung Quốc cũng đang sụt giảm đáng kể, hơn 28% so với năm 2014. Nước Nga nay chỉ đứng hàng thứ 16 trong số các đối tác thương mại quan trọng của Trung Quốc, sau khi đã chiếm hạng 9 trong năm 2014. - RFI

|

|

3.

Venezuela: đối lập kiến nghị hạ bệ Tổng thống

Lãnh đạo phe đối lập nói họ đã phê chuẩn đủ số lượng chứ kỹ cần thiết cho một kiến nghị tiến hành hạ bệ Tổng thống Venezuela bằng trưng cầu dân ý bãi miễn.

Hàng trăm nghìn người Venezuela đã cung cấp dấu vân tay xác nhận chữ ký cho kiến nghị trên nhằm buộc Tổng thống Nicolas Maduro rời chiếc ghế nguyên thủ quốc gia.

Người điều phối trưng cầu dân ý Vicente Bello nói số lượng chữ ký “vượt hẳn thiểu số cần thiết”.

Hiện quá trình này cần giới chức bầu cử của Venezuela xác nhận.

Nếu quá trình này được thông quá, bản kiến nghị thứ hai sẽ phải được ký bởi bốn triệu người trước khi một cuộc trưng cầu dân ý bãi miễn được tổ chức.

Những người đối lập đổ lỗi cho chính sách xã hội nghĩa của ông Maduro dẫn đến tình trạng lạm phát tràn lan và thiếu hụt thực phẩm và hàng hóa cơ bản.

Bản kiến nghị đầu tiên được nộp vào ngày 02/5/2016 đã thu thập được gần hai triệu chữ ký nhưng giới chức phụ trách bầu cử nói 600.000 trong số đó là chữ ký giả.

Những người ký vào bản kiến nghị hôm thứ Sáu phải có chứng minh nhân dân và kiểm chứng dấu vân tay tại các trung tâm do Ủy ban bầu cử quốc gia (CNE) thiết lập.

Xếp hàng nhiều giờ

Chỉ cần 1% tổng cử tri, tức là 194.729 người, là đủ số lượng cần thiết để tiến hành một cuộc trưng cầu dân ý.

Rất nhiều người đã xếp hàng nhiều giờ đồng hồ để xác nhận chữ ký của mình bằng việc ghi dấu vân tay điện tử.

“Giá cả đang ngày càng tăng cao, ngoài việc thiếu thốn nhu yếu phẩm khác,” Felix Rodriguez, một viên chức nhà nước nói.

Người này đã nghỉ phép hôm đó để đi cho chữ ký.

Phe đối lập muốn trưng cầu dân ý bãi miễn diễn ra vào năm này vì đây mốc thời gian quan trọng cho các bước tiếp theo.

Nếu trưng cầu dân ý được tiến hành trước ngày 10 tháng Một sắp tới có kết quả chống lại ông Madura, một cuộc bầu cử mới sẽ được khởi động.

Tuy nhiên nếu trưng cầu dân ý diễn ra sau ngày 10 tháng Một, có nghĩa là trong hai năm cuối nhiệm kỳ, thì Phó Tổng thống Aristobulo Isturiz, cũng là người ủng hộ ông Madura, sẽ là người thay thế.

Ông Maduro được bầu làm Tổng thống Venezuela vào năm 2013 và có thời hạn nhiệm kỳ đến năm 2019. - BBC

|

|

4.

Trung Quốc cắt cơ chế liên lạc với Đài Loan

Ngày 25/06/16, chính phủ Trung Quốc tuyên bố đã ngừng cơ chế liên lạc với Đài Loan vì chính quyền mới của hòn đảo này không công nhận nguyên tắc "Một nước Trung quốc duy nhất".

Trung Quốc vẫn coi Đài loan là một tỉnh và luôn dè chừng tân tổng thống Đài Loan, bà Thái Anh Văn. Đảng Dân Tiến của bà đã đưa vào cương lĩnh một điều khoản về "một nước Cộng hòa Đài Loan có chủ quyền và độc lập".

Trong một thông cáo do Tân Hoa Xã phổ biến, Văn phòng sự vụ Đài Loan của Trung Quốc khẳng định từ ngày 20/05/2016, ngày bà Thái Anh văn nhậm chức tổng thống, Đài Loan đã không tái khẳng định tôn trọng thỏa thuận 1992.

Phát ngôn viên của văn phòng đại diện Trung Quốc tại Đài Bắc cho biết: "Do phía Đài Loan đã không ghi nhận thỏa thuận 1992, cơ sở chính trị chung với nguyên tắc một nước Trung Quốc, cơ chế liên lạc giữa hai bờ eo biển Đài Loan đã bị ngừng lại"

Trung Quốc muốn bà Thái Anh Văn công nhận "thỏa thuận 1992" về một nước Trung quốc duy nhấ,t nhưng chính quyền của bà lại không công nhận. Tháng trước, bà Thái Anh Văn tuyên bố bà sẽ duy trì nguyên trạng giữa Đài loan và Trung Quốc. Tổng thống Đài Loan tỏ quyết tâm gìn giữ hoà bình.

Tuyên bố cắt cơ chế liên lạc của Trung Quốc được đưa ra sau khi Đài Loan phản ứng gay gắt trước việc Cam Bốt trục xuất 25 người Đài Loan về Trung Quốc bất chấp các nỗ lực của chính quyền Đài Loan nhằm đưa những người này trở về đảo.

Trước đó, Cam Bốt đã bắt giữ một nhóm người Đài Loan có hoạt động lừa đảo qua viễn thông. Bắc Kinh đã yêu cầu Phnom Penh cho dẫn những đối tượng nói trên về Trung Quốc để xét xử, giống như những trường hợp đã xảy ra ở Malaysia hồi tháng trước. 

Cách đây vài tuần, tân bộ trưởng Quốc phòng Đài Loan đã quả quyết tuyên bố không thừa nhận vùng nhận dạng phòng không  mà Bắc Kinh có thể tuyên bố thiết lập trên Biển Đông. - RFI

|

|

Tin Việt Nam

5.

Nguy cơ tan rã Đồng bằng sông Cửu Long

Bộ Nông nghiệp Phát triển Nông thôn vẫn muốn sản xuất thật nhiều lúa để có gạo xuất khẩu, trong khi báo chí và các nhà khoa học cảnh báo “nguy cơ tan rã Đồng bằng sông Cửu Long cần xác định lại chiến lược an ninh lương thực.”

Thời báo kinh tế Saigon Online ngày 22/6/2016 đưa tin, ông Lê Quốc Doanh Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp Phát triển Nông thôn, kêu gọi các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long mở rộng sản xuất vụ lúa hè thu và thu đông 2016 lên mức tối đa, ở những nơi nằm trong phạm vi an toàn để bù vào sản lượng sụt giảm trong vụ đông xuân 2015-2016 vừa qua. Nhà báo lưu ý rằng, việc mở rộng diện tích sản xuất lúa, nhất là ở vụ thu đông tức vụ lúa thứ ba bên trong các đê bao, có thể dẫn đến nguy cơ khiến hạn và xâm nhập mặn tiếp tục hoành hành trong vụ đông xuân 2016-2017 sắp tới.

Trong dịp trả lời chúng tôi TS Dương Văn Ni, Khoa Môi trường Viện Đại học Cần Thơ từng phân tích:

“Đồng bằng sông Cửu Long có hai vùng trữ lũ rất lớn là Đồng Tháp Mười và tứ giác Long Xuyên, nhưng trong những năm gần đây do chạy theo sản lượng lúa đã đắp rất nhiều đê bao để ngăn không cho nước lũ tràn vào khu vực này, để tăng diện tích canh tác lúa vào mùa lũ lên. Cái đó làm cho lượng nước ngọt Đồng bằng sông Cửu Long không được giữ lại, do đó khi mùa hạn đến thì lượng nước ngọt tại chỗ của đồng bằng sông Cửu Long không còn để mà đẩy bớt mặn ra. Một mặt khác, các công trình thủy nông của đồng bằng sông Cửu Long trong những năm gần đây lại thiên về xu thế là làm sao tiêu nước ra thật nhanh vào mùa mưa và ngăn chặn nước vào mùa lũ, để tăng diện tích canh tác lên. Hệ thống đó góp phần tăng sản lượng lúa nhưng mà mặt khác nó làm cho lượng nước dự trữ tự nhiên của đồng bằng sông Cửu Long mất đi rất là nhanh chóng. Và do đó khi thiếu nguồn cung cấp nước từ phía thượng nguồn thì đồng bằng sông Cửu Long rơi vào tình trạng hạn nặng rất là nghiêm trọng…”

Báo Thanh Niên Online trong những ngày từ 20 tới 23/6 có loạt bài viết cho thấy Đồng bằng sông Cửu Long đang nghèo đi, xét từ góc độ phù sa. Nguyên nhân bao gồm việc các đập thủy điện từ Trung Quốc và các nước thượng nguồn cùng nhau khống chế dòng Mê kông, khiến lượng nước về đồng bằng sông Cửu Long không những ít đi mà còn mất cả lượng phù sa trong đó.

Bên cạnh đó, chính sách xây dựng đê bao để làm thêm lúa vụ ba ở đồng bằng sông Cửu Long từ giữa thập niên 1990 đến nay, cũng đã làm cho tình hình đất nghèo phù sa càng thêm trầm trọng. Qua chính sách đê bao để tăng vụ, Việt Nam đã gia tăng sản lượng gạo, mỗi năm xuất khẩu 6-7 triệu tấn gạo. Nhưng kết quả nghịch lý là người nông dân vẫn cứ nghèo. Tờ Thanh Niên trích lời chuyên gia Nguyễn Hữu Thiện cho biết, GDP Tổng sản phẩm nội địa đầu người của Lào năm 2013 là 1.638 USD/người/năm, trong khi năm 2014 GDP bình quân đầu người của Đồng bằng sông Cửu Long chỉ mới đạt 1.242 USD/người/năm.

Trong nhiều năm liền, GSTS Võ Tòng Xuân nhà nông học nổi tiếng ở Đồng bằng sông Cửu Long đã phân tích sự lợi bất cập hại của việc làm lúa bằng mọi giá, mà ông gọi là kém thông minh, qua việc xây dựng đê bao khép kín để làm lúa vụ ba trong mùa lũ. Trong những dịp trò chuyện với chúng tôi, GSTS Võ Tòng Xuân nhiều lần nhấn mạnh

“Làm vụ ba rất là tốn kém, tốn kém về mặt đầu tư và công sức của người nông dân, rồi tốn kém về mặt mất phù sa trong đồng ruộng. Thứ ba là phải dùng phân bón nhiều hơn bình thường, dẫn tới sâu bệnh cũng nhiều hơn. Người nông dân muốn có năng suất mong muốn đã bón phân nhiều hơn, thừa phân bón, nhưng thực tế phân bón không được hấp thu hữu hiệu. Số liệu nghiên cứu của Viện lúa Quốc tế cho thấy rất rõ là khoảng 60% lượng phân bón bị bốc hơi thành khí ammonia hoặc ôxít nitơ nitrous oxide là hai loại khí nhà kiếng rất độc, nó làm trầm trọng thêm biến đổi khí hậu. Người ta không thấy được những điều này, chỉ thấy có thêm hạt lúa, theo tôi làm với bất cứ giá nào thì không phải là thông minh lắm.”

Trong bài “Nguy cơ tan rã đồng bằng sông Cửu Long: Xác định lại chiến lược an ninh lương thực” trên Thanh Niên Online, nhà báo Chí Nhân trích lời PGS-TS Lê Anh Tuấn, Phó Viện trưởng Viên Nghiên cứu biến đổi khí hậu Đại học Cần Thơ cho biết, tính đến năm 2012 tổng chiều dài của các con kênh đã được đào ở Đồng bằng sông Cửu Long là 91.064 km dài gấp đôi đường xích đạo. Đê bao được đắp cao chừng 1,5 tới 2 mét ngăn cách dòng kênh với đồng ruộng. Những con kênh, đê bao được tạo nên để phục vụ mục đích chính là sản xuất lúa vụ 3, bên cạnh các mục tiêu như cải thiện điều kiện sống cho người dân và giao thông…Nhưng mặt trái là kênh, đê tăng làm cho nước thoát ra biển nhanh hơn, gây thiếu nước vào mùa khô, gây ngập ở khu vực đô thị trong mùa mưa lũ là những thiệt hại mà chưa ai tính đến.

Vắt kiệt nguồn tài nguyên thiên nhiên quí giá

Báo Thanh Niên dẫn nghiên cứu của ông Nguyễn Hữu Thiện chuyên gia sinh thái Đồng bằng sông Cửu Long cho thấy, 1 ha lúa sản xuất 2 vụ, lợi nhuận đạt 31 triệu đồng/năm. Làm 3 vụ lợi nhuận tối đa cũng chỉ đạt chưa tới 38 triệu đồng/ năm, nhưng phải tốn chi phí đắp đê, duy tu bảo dưỡng, trạm bơm. Vẫn theo chuyên gia Nguyễn Hữu Thiện và báo Thanh Niên, tổng chi phí đầu tư làm đê và trạm bơm để có thể sản xuất lúa vụ 3 lên tới hơn 29 triệu đồng cho một ha, chưa kể những hệ lụy như vừa phân tích. Trung bình mỗi năm Đồng bằng sông Cửu Long sản xuất 25 triệu tấn lúa, trong đó xuất khẩu khoảng 10 triệu tấn tương đương 6-7 triệu tấn gạo. Như vậy, ông Thiện cho rằng, tăng vụ tăng sản lượng không hoàn toàn vì vấn đề an ninh lương thực, mà chủ yếu tăng lượng gạo xuất khẩu. Ông Nguyễn Hữu Thiện nhận định, trong khi vùng châu thổ sông Cửu Long ngày càng nghèo đi về mặt dinh dưỡng do giảm phù sa và có thể dẫn tới nguy cơ tan rã trong một tương lai không xa thì trước mắt chúng ta lại đang vắt kiệt nguồn tài nguyên thiên nhiên quí giá này để xuất khẩu.

Trong dịp trả lời chúng tôi, Giáo sư Tiến sĩ Võ Tòng Xuân cũng nhiều lần đề xuất chỉ nên làm hai vụ lúa một năm ở đồng bằng sông Cửu Long:

“Mình làm hai vụ lúa thì mình cắt vụ để sâu rầy không tiếp nối, người ta vẫn đạt được năng suất 14-15 tấn như đồng bào di cư ở Cái Sắn huyện Tân Hiệp, ở đây không bao giờ làm ba vụ. Còn mấy ông làm ba vụ ở Đồng Tháp An Giang thì cũng đạt 13-14 tấn cỡ đó mà chi phí cao gấp rưỡi bên Tân Hiệp. Mình phải biết làm kinh tế, chứ mấy ông lãnh đạo cứ đè dân xuống cho họ làm ra thêm lúa để được thăng quan tiến chức. Bỏ đê bao đi mình làm hai vụ, vụ kia để cho phù sa vào mình nuôi trồng thủy sản trong vụ mùa mưa. Thí dụ ở Tam Nông Đồng Tháp làm ba vụ nhưng vụ giữa họ nuôi tôm càng xanh…” 

Các nhà khoa học đã mòn mỏi khuyến cáo, cần phá bỏ đê bao trả lại môi trường thiên nhiên cho đồng bằng sông Cửu Long. Nông dân chỉ nên làm hai vụ lúa, mùa mưa lũ về nên để thiên nhiên làm vệ sinh đồng ruộng và bồi đắp phù sa. Nhất là trong giai đoạn hiện nay sông Mê Kông bị khống chế về lượng nước và nước đã bị mất nhiều phù sa qua các đập thủy điện và hồ chứa.

Trong bài trên báo Thanh Niên, PGS-TS Lê Anh Tuấn, Phó Viện trưởng Viên Nghiên cứu biến đổi khí hậu Đại học Cần Thơ, dẫn nghiên cứu của Đại học Quốc gia Singapore cho thấy lượng phù sa về đồng bằng sông Cửu Long giảm từ 160 triệu tấn/năm xuống 75 triệu tấn, sau khi Trung Quốc xây dựng và vận hành đập thủy điện Mạn Loan. Chuyên gia ước tính lượng phù sa sẽ tiếp tục giảm xuống chỉ còn khoảng 42 triệu tấn/năm, một khi các đập trên dòng chính sông Mê Kông ở Lào và Campuchia đi vào hoạt động.

Cảnh báo “nguy cơ tan rã Đồng bằng sông Cửu Long cần xác định lại chiến lược an ninh lương thực” qua loạt bài của báo Thanh Niên Online, chuyên gia Nguyễn Hữu Thiện kêu gọi, cần đổi mới tư duy về an ninh lương thực với tầm nhìn dài hạn. Cần làm rõ nội hàm an ninh lương thực cho ai và vì ai. Thay vì vắt kiệt sức khỏe của đất, thì cần phải tìm cách duy trì sự màu mỡ của nó để có thể khai thác càng lâu càng tốt. Chuyên gia Nguyễn Hữu Thiện cho rằng đó mới là chính sách an ninh lương thực cho quốc gia về lâu dài. - RFA

|

|

6.

Elizabeth Phù – Nữ cố vấn Tổng thống Hoa Kỳ

Là một trong những thế hệ thuyền nhân Việt Nam đầu tiên, Elizabeth Phù và ba mẹ cùng người em gái một lần nữa bước xuống tàu sau lần vượt biên đầu tiên thất bại và bị giam cầm nhiều tháng trong trải cải tạo. Chiếc tàu nhỏ bé chứa hơn 250 người chết máy ngay khi ra khỏi hải phận. Sau bảy ngày  trôi dật dờ giữa biển cả và đụng độ cướp biển hai lần, họ đã may mắn được tàu của Malaysia kéo vào một trại tị nạn, nơi gia đình cô đã được nhận tị nạn trước khi đến Hoa Kỳ. Giờ đây, cô bé ấy đã trở thành nữ cố vấn cho Tổng thống Obama, người phụ nữ Mỹ gốc Việt đầu tiên làm việc tại tòa Bạch Ốc giữ chức vụ Giám đốc các vấn đề an ninh Đông Nam Á, Châu Đại Dương và Đông Á. Đài Á Châu Tự Do vinh dự có buổi phỏng vấn bà Elizabeth Phù tại tư gia.

Thành công từ những thử thách

Anh Minh: Xin chào Elizabeth, rất vinh dự cho tôi khi được gặp bà hôm nay để thực hiện buổi phỏng vấn này. Câu hỏi đầu tiên của tôi dành cho bà như sau: Bà là người phụ nữ Mỹ gốc Việt đầu tiên làm việc ở Nhà Trắng trong vai trò Giám đốc phụ trách an ninh khu vực Đông Nam Á, Châu Đại Dương và Đông Á. Xuất thân từ một cô bé tị nạn Việt Nam thì thử thách nào là khó khăn nhất mà bà đã phải vượt qua trong sự nghiệp của mình?

Elizabeth Phù: Lời đầu tiên tôi xin cảm ơn vì đã giúp tôi tham gia trong chương trình này. Tôi đã làm việc cho chính phủ Hoa Kỳ, cụ thể là bộ quốc phòng khi tôi 24 tuổi. Là một người phụ nữ, một phần thiểu số, một nhân viên dân sự, nên đã có rất nhiều lần trong các buổi họp ở Bộ Quốc phòng hay là ở nước ngoài thì rõ ràng tôi là người trẻ nhất, là người phụ nữ duy nhất, là phần thiểu số, là thường dân trong phòng họp đó.

Vì vậy tôi cảm thấy rằng tôi thực sự cần phải chứng minh bản thân mình. Sau nhiều năm thì tôi khám phá ra rằng mọi người chẳng hề bận tâm tới vấn đề này lắm. Từ đó tới giờ tôi cũng đã từng thấy có những trường hợp rõ ràng là người ta bận tâm về vấn đề này. Nhưng đa phần thì mọi người chỉ muốn biết là tôi có làm được việc hay không.  Điều này đã giúp tôi tích lũy thêm kiến thức, tự trao dồi bản thân để trở nên tự tin hơn trong công việc. Đó là những thử thách khiến tôi suy nghĩ nhiều nhất.

Anh Minh: Bài học quan trọng nhất mà bà học được là gì?

Elizabeth Phù: Bởi vì mọi người muốn biết liệu rằng bạn có làm được việc? Nên tôi thực sự nghĩ rằng điều quan trọng cho một người như tôi hoặc bất kỳ ai làm việc cho chính phủ Hoa Kỳ cần phải chuẩn bị thật tốt, làm việc chăm chỉ, sẵn sàng đóng góp khả năng của mình và làm tròn bổn phận được giao phó.

Anh Minh: Trở lại quãng thời gian mà gia đình bà mới đặt chân tới nước Mỹ, bà có từng cảm thấy nhớ nhà hay cảm thấy cực khổ không? Và điều gì hay những sự kiện nào đã làm cho bà cảm thấy khá hơn?

Elizabeth Phù: Thật đáng tiếc là lúc đó tôi quá nhỏ. Tôi tới đây lúc mới được 4 tuổi nên khi còn nhỏ như vậy thì mình chỉ cần sự che chở của bố mẹ và chẳng để ý lắm tới cảm xúc. Nhưng tôi biết ba mẹ của tôi đã có những lúc khó khăn lắm. Họ bắt buộc phải rời bỏ quê hương. Họ rất biết ơn khi được đến nước Mỹ nhưng chắc chắn họ đã những có những khoảng thời gian rất khó khăn. Họ đã làm việc vô cùng vất vả. Tôi nhớ ba của tôi ngoài công việc chính còn phải làm thêm bán thời gian mà cũng chỉ đủ để nuôi sống gia đình thôi. Cũng có những lúc ba mẹ tôi bị kỳ thị và gặp nhiều chuyện cực nhọc khác. Nhưng cá nhân tôi thì không như vậy. Tôi đã rất may mắn.

Anh Minh: Nói về công việc của bà ở Nhà Trắng , vấn đề nào mà bà thấy yêu thích nhất cũng như không thích cho lắm?

Elizabeth Phù: Đầu tiên thì tôi phải nói rằng đó là một công việc rất tuyệt vời. Tôi đã rất may mắn khi có nó. Một phần bởi vì thành tích cá nhân của tôi, nhưng một phần cũng vì tôi có cơ hội được làm việc ở cấp bậc cao nhất liên quan tới những quốc gia mà tôi quan tâm tới. Có những phần việc tốt và cũng có những phần việc rất khó. Tôi sẽ nói rằng không có phần việc nào khiến tôi ghét cả. Mọi thứ thì nó cứ xảy ra và mình thì không biết được cái gì sẽ tới. Ví dụ như có thiên tai ở đằng này, đằng kia thì lại có bầu cử. Mọi thứ cứ tiến triển rất là sôi động, và mình phải chuyển từ vấn đề này sang vấn đề tiếp theo một cách rất nhanh chóng.

Công việc và gia đình

Anh Minh: Những người làm việc trong Nhà Trắng và có vị trí như bà thì thường rất là bận rộn. Họ thậm chí không có thời gian dành cho gia đình họ nữa. Bà có từng phải làm việc như vậy không? Làm sao mà bà thu xếp được thời gian cho cả công việc và gia đình?

Elizabeth Phù: Chúng tôi làm việc rất vất vả ở Nhà Trắng. Tất cả mọi người đều như vậy. Họ là những đồng nghiệp rất tận tuỵ. Tôi đã rất may mắn. Tôi không bao giờ đòi hỏi thêm sự tận tuỵ ở họ cả. Lúc mới vào làm việc ở Nhà Trắng, chúng tôi không hề nghe về chuyện cân bằng giữa công việc và cuộc sống. Bây giờ thì chúng ta nghe chuyện này rất nhiều. Nhưng thành thật mà nói thì rất là khó khăn để cân bằng cuộc sống với công việc ở Nhà Trắng. Thời gian làm việc rất dài, nhiều áp lực và căng thẳng. Riêng tôi thì rất may mắn vì chồng của tôi rất ủng hộ và sẵn sàng làm việc nhà khi tôi phải bận rộn với công việc mỗi ngày.

Anh Minh: Khi rảnh rỗi thì bà thường hay làm gì?

Elizabeth Phù: Tôi có một đứa con trai còn nhỏ nên mỗi khi có thời gian rảnh tôi đều dành thời gian cho bé và chồng của tôi. Chúng tôi không có quá nhiều thời gian nhưng đều chắc chắn là làm sao giữ liên lạc được với bạn bè và gia đình.

Anh Minh: Một vài người nói là Tổng thống Obama nhìn có vẻ già đi rất nhiều sau 8 năm nắm giữ công việc khó nhất thế giới. Đã từng làm việc chung với ông ta thì bà có bao giờ cảm thấy e ngại rằng mình sẽ giống ông ta một lúc nào đó không?

Elizabeth Phù: (cười) Đầu tiên thì phải nói là tôi không có nắm giữ công việc khó nhất thế giới như Tổng thống Obama. Và tôi nghĩ rằng ông ta đã làm công việc đó rất tuyệt vời. Ông ta trông có tuổi hơn nhưng mà vẫn rất khoẻ mạnh trong khi phải làm nhiều công việc rất táo bạo và nhiều căng thẳng.

Tôi đã có mặt ở Malaysia với Tổng thống Obama vào tháng 11 năm ngoái khi ông có buổi gặp gỡ với các nhà lãnh đạo trẻ Á Châu. Và ông đã đùa rằng ông không có nhuộm tóc đâu. Ông ấy có khá nhiều tóc bạc sau 7 năm rưỡi làm Tổng thống, nhưng ông đã làm việc rất tuyệt vời. Còn tôi thì rất may mắn vì chưa bao giờ phải chịu đựng những căng thẳng như vậy.

Anh Minh: Ví dụ như nếu bà vẫn còn làm việc ở nhà trắng và sau cuộc bầu cử vào tháng 11 này thì có thể bà sẽ có những thay đổi về công việc nếu nước Mỹ có một tổng thống mới thuộc đảng cộng hoà. Nhưng hiện giờ bà đang làm việc cho bộ quốc phòng, vậy bà sẽ làm gì nếu chúng ta có một tổng thống thuộc đảng cộng hòa vào tháng Giêng năm sau?

Elizabeth Phù: Tôi là một công chức nên công việc của tôi không bó buộc vào các chu kỳ bầu cử. Tôi đã bắt đầu sự nghiệp của mình dưới thời Tổng thống Bill Clinton, tiếp đến là Tổng thống George W.  Bush và tất nhiên là Tổng thống Obama ở nhà trắng. Tôi không biết rõ tương lai như thế nào, nhưng công việc của tôi sẽ không bị bó buộc vào các chu kỳ bầu cử.

Anh Minh: Bà đã từng bao giờ trở về thăm Việt Nam chưa?

Elizabeth Phù: Tôi đã từng. Tôi trở lại Việt Nam vì công việc chuyên môn cũng như có những chuyến viếng thăm riêng tư.

Anh Minh: Bà đã đi thăm những nơi nào?

Elizabeth Phù: Tôi đã đến Hà Nội vào năm ngoái trước chuyến thăm Hoa Kỳ của Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng để làm việc với các đồng nghiệp ở chính phủ Việt Nam nhằm chuẩn bị cho chuyến thăm đó. Tôi đã ở Hà Nội cho chuyện này. Tuy nhiên trước đó tôi đã viếng thăm Sài Gòn nơi tôi được sinh ra, và ra Phú Quốc nơi cha tôi lớn lên, và một vài nơi khác ở Việt Nam.

Anh Minh: Món ăn nào mà bà đã thưởng thức ngay sau khi đặt chân đến Việt Nam?

Elizabeth Phù: Món ăn Việt Nam tôi thích nhất là Phở nên mỗi khi mà có cơ hội thì tôi đều thưởng thức nó. Ngay cả ở đây thì tôi vẫn rất thích, và tôi mới ăn Phở ngay tối hôm qua đây.

Anh Minh: Nếu có thể chia sẻ một điều để khích lệ giới trẻ Việt Nam, thì bà sẽ nói gì?

Elizabeth Phù: Chắc chắn rồi. Đối với những bạn trẻ ở Việt Nam, tôi sẽ nói rằng các bạn có một người bạn ở Hoa Kỳ. Chúng tôi quan tâm đến những vấn đề mà các bạn cũng đang quan tâm như sức khoẻ, giáo dục, phát triển quốc gia, biến đổi khí hậu, sự phồn thịnh và an ninh quốc gia. Việt Nam có một cộng sự thân thiết ở Hoa Kỳ. Tôi nghĩ rằng Việt Nam là một đất nước trẻ, nên giới trẻ cần thiết phải chủ động và họ sẽ trở thành người thực hiện chuyển tiếp mối quan hệ giữa hai quốc gia.

Anh Minh: Cảm ơn bà rất nhiều. - RFA

Tin Cập Nhật Thứ Sáu 24/6

Tin Thế Giới

1.

Các nhà lãnh đạo Âu châu ta thán về lựa chọn rời khỏi EU của Anh --- Cử tri Anh bỏ phiếu rút khỏi EU, Thủ tướng Cameron sẽ từ nhiệm --- Brexit: Liên Hiệp Châu Âu cố ngăn chặn hiệu ứng domino --- Tác động của Brexit tới Việt Nam?

Dân chúng Anh hôm 24/6 bỏ phiếu với số cách biệt khít khao tách khỏi Liên hiệp châu Âu, một quyết định mà một số nhà lãnh đạo Âu châu cho là một lỗi lầm nghiêm trọng.

Thủ tướng Đức Angela Merkel tuyên bố: “Chúng tôi tiếp nhận quyết định của dân chúng Anh với sự tiếc nuối. Chắc chắn đây là một cú đánh giáng vào châu Âu và vào tiến trình thống nhất Âu châu.

Bà Merkel nói thêm rằng bà sẽ chủ trì các cuộc đàm phán với các nhà lãnh đạo Pháp, Ý và chủ tịch Ủy hội Âu châu Donald Tusk tại Berlin vào thứ Hai tới.

Hôm 24/6, ông Tusk tuyên bố Anh Quốc đã phạm một sai lầm khi rời khỏi EU, thị trường lớn nhất duy nhất trên thế giới. Ông nói: “Việc đó sẽ gây ra những hậu quả, và tôi không cho rằng các nước khác sẽ được khích lệ đi theo con đường nguy hiểm đó”.

Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg nói ông biết rằng Anh Quốc “sẽ tiếp tục là một đồng minh mạnh và kiên quyết của NATO, và sẽ tiếp tục đóng vai trò dẫn đầu của mình” trong liên minh, mà ông nói trong một thông cáo “sẽ vẫn cam kết hợp tác chặt chẽ hơn với Liên hiệp châu Âu”.

Tổng thống Pháp Francois Hollande nói ông rất lấy làm hối tiếc về quyết định của Anh và “đối với châu Âu, nhưng đó là chọn lựa của họ và chúng ta phải tôn trọng sự chọn lựa đó”.

Ngoại trưởng Pháp Jean-Marc Ayrault cũng dùng Twitter để bày tỏ sự bất bình về quyết định, và nói ông “lấy làm buồn cho Vương quốc Anh”.

Ông Ayrault nói: “Châu Âu sẽ tiếp tục nhưng phải phản ứng và hồi sinh sự tin tưởng của dân chúng các nước. Đó là điều khẩn thiết”.

Trong một thông cáo hôm 24/6, Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama nói: "Dân chúng Vương quốc Anh đã lên tiếng, và chúng tôi tôn trọng quyết định của họ". Ông nói thêm rằng “bang giao đặc biệt” giữa Hoa Kỳ và Vương quốc Anh là “bền vững”, và tư cách thành viên của Anh trong khối NATO “vẫn là một nền tảng cấp thiết cho chính sách ngoại giao, an ninh và kinh tế của Hoa Kỳ”.

Ông Obama nói bang giao của Hoa Kỳ với EU đã “có tác động rất nhiều trong việc thúc đẩy sự ổn định, kích hoạt tăng trưởng kinh tế và nuôi dưỡng việc phổ biến các giá trị và lý tưởng dân chủ trên khắp châu lục này và xa hơn nữa”. Ông cũng nói rằng Vương quốc Anh và EU sẽ “vẫn là các đối tác không thể thiếu được của Hoa Kỳ ngay cả trong khi họ bắt đầu thương lượng về quan hệ đang diễn tiến để bảo đảm sự ổn đinh, an ninh và thịnh vượng liên tục cho châu Âu, Anh Quốc và Bắc Ireland với thế giới”.

Một phát ngôn viên của Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Ban Ki-moon cho biết ông trông đợi EU sẽ tiếp tục là “một đối tác vững chắc” đối với Liên Hiệp Quốc, và Vương quốc Anh “sẽ tiếp tục thực thi sự lãnh đạo của mình trong nhiều lãnh vực”.

Hơn 70% cử tri đã ghi danh tham gia vào cuộc trưng cầu dân ý, được thông qua với số cách biệt gần 4%. Cuộc trưng cầu được nhiều người ủng hộ chủ trương “Rời khỏi” coi là phản ánh cảm nghĩ của người Anh về di trú, chủ quyền, an ninh và tương lai kinh tế của nước Anh.

Ông Donald Trump, người được cho là được đảng Cộng hòa đề cử ra tranh chức tổng thống, đã ca ngợi quyết định rời khỏi EU.

Có mặt tại Scotland để khai trương một sân golf, ông Trump tuyên bố: “Dân chúng muốn lấy lại đất nước mình và họ muốn có độc lập trong một ý nghĩa nào đó. Và ta thấy điều đó với châu Âu, ở khắp châu Âu”.

Trước đó trong ngày, ông Trump đã so sánh việc ông ra ứng cử với cuộc trưng cầu dân ý, và nói nếu ông đắc cử vào tháng 11, ông sẽ gắng sức tăng cường quan hệ giữa Hoa Kỳ và một nước Anh độc lập.

Trong một thông cáo, ông Trump nói: “Đến tháng 11 này, dân chúng Mỹ sẽ có cơ hội tuyên bố một lần nữa sự độc lập của họ. Người Mỹ sẽ có cơ hội bỏ phiếu về thương mại, về di trú và các chính sách ngoại giao đặt người dân lên hàng đầu. Họ sẽ có cơ hội bác bỏ sự thống trị ngày nay của giới thượng tôn toàn cầu, và ủng hộ sự thay đổi thực sự đem lại một chính quyền của nhân dân, bởi nhân dân và phục vụ cho nhân dân”.

Người có phần chắc sẽ đối đầu với ông Trump trong cuộc chạy đua vào chức tổng thống, cựu Ngoại trưởng Hillary Clinton nói trong một thông cáo: “Chúng tôi tôn trọng sự lựa chọn mà dân chúng Vương quốc Anh đã thực hiện. Bà nói công tác chính hiện nay là “bảo đảm rằng sự bất ổn kinh tế do các diễn biến này gây ra không làm thiệt hại các gia đình lao động ở nước Mỹ này”. Đồng thời, bà cũng khẳng định rõ “sự cam kết vững chắc của nước Mỹ với mối quan hệ đặc biệt với Anh quốc và liên minh xuyên Đại Tây Dương với châu Âu”.

Bà Clinton nói: “Thời điểm bất định này chỉ nêu bật tính cách cần thiết của sự lãnh đạo bình tĩnh, vững tâm và dày dạn kinh nghiệm ở Tòa Bạch Ốc nhằm bảo vệ túi tiền và sinh kế của người Mỹ, để hỗ trợ cho bạn bè và đồng minh của chúng ta, để chống lại các đối thủ của chúng ta và bênh vực quyền lợi của chúng ta. Nó cũng nêu bật sự cần thiết chúng ta phải đoàn kết với nhau để giải quyết các thách thức trong tư cách một quốc gia, chứ không phải phá hoại lẫn nhau”.

Nhiều nhà lãnh đạo Âu châu nhìn thấy việc Anh quốc rút lui thành công ra khỏi EU như một cơ hội để vận động cho những cuộc trưng cầu dân ý tương tự ở nước họ, trong đó có nhà lãnh đạo cực hữu Marine Le Pen của Pháp, người ca ngợi quyết định “Brexit” là một “chiến thắng của tự do”.

Nhà lãnh đạo Mặt trận Dân tộc Pháp nói qua Twitter: “Như tôi đã yêu cầu từ nhiều năm nay, chúng ta nay phải có một cuộc trưng cầu dân ý như thế ở Pháp và các nước EU”.

Lãnh tụ đảng Tự Do ở Hà Lan, ông Geert Wilders kêu gọi Hà Lan tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý về tư cách thành viên EU ngay sau khi có tin về kết quả. Hiện đang dẫn đầu trong các cuộc thăm dò công luận, ông Wilders nói nếu đắc cử thủ tướng trong cuộc tổng tuyển cử tháng 3 tới, ông sẽ tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý.

Trong một thông cáo, ông nói: “Chúng ta muốn nắm quyền quyết định về đất nước của chính chúng ta, về tiền bạc của chính chúng ta, về đường biên giới của chính chúng ta và về chính sách di trú của chính chúng ta. Nếu tôi lên làm thủ tướng, cũng sẽ có một cuộc trưng cầu dân ý tại Hà Lan về việc rời khỏi Liên hiệp châu Âu. Hãy để cho dân chúng Hà Lan quyết định”.

Một cuộc thăm dò công luận thực hiện trong tuần này ở Hà Lan do kênh truyền hình Een Vandaag thực hiện cho thấy 54% dân chúng Hà Lan ủng hộ một cuộc trưng cầu dân ý.

Tiếp theo cuộc bỏ phiếu ở Anh quốc, các nhà lãnh đạo ở châu Âu và xung quanh châu Âu tìm cách xoa dịu những nỗi lo sợ của dân chúng trong nước họ sau những dấu hiệu ban đầu cho thấy các thị trường kinh tế trên khắp thế giới rúng động. Chứng khoán và thị trường đồng Euro ở Anh, Pháp và Đức sụt từ 7% đến 10% ngay đầu ngày giao dịch, trong khi các chứng khoán ở Hoa Kỳ cho thấy một sự sụt giảm mạnh theo trông đợi khi thị trường mở cửa.

Quyền Thủ tướng Tây Ban Nha Mariano Rajoy đã gửi một thông điệp “bình tĩnh và yên lặng” đến dân chúng Tây Ban Nha, và khuyến khích họ chớ nên quảng bá sự bất định trước việc Anh quốc rút ra khỏi EU.

Tiếp theo một cuộc họp hôm 24/6 của Tổ chức Hợp tác Thượng Hải ở Tashkent, Uzbekistan, Tổng thống Nga Vladimir Putin nói với các phóng viên rằng ông nghĩ cử tri Anh đã chọn việc rời khỏi EU bởi vì “không ai muốn nuôi dưỡng và trợ cấp cho các nền kinh tế yếu kém hơn, hỗ trợ cho các nước khác, cho toàn bộ các dân tộc”. Ông cũng nói cử tri Nga không hài lòng về sự suy đồi của tình hình an ninh trong bối cảnh “các tiến trình di trú mạnh”.

Tổng thống Nga cũng đáp lại những lời bình do Thủ tướng Anh David Cameron đưa ra tuần trước, nói rằng ông Putin sẽ hoan nghênh quyết định ủng hộ Brexit, rồi nói thêm rằng ông đã nghi là thủ lãnh Nhà nước Hồi giáo Abu Bakr al-Baghdadi cũng sẽ hoan nghênh quyết định đó.

Ông Putin nói với các phóng viên tại Tashkent: “Tuyên bố của Thủ tướng Anh, ông Cameron, trước cuộc trưng cầu dân ý, trong đó ông nêu ra lập trường của Nga, thực ra không có cơ sở nào. Tôi nghĩ đây không khác gì một mưu toan bất xứng định gây ảnh hưởng lên công luận ở ngay nước ông”.

Ông Putin nói: “Không ai có quyền khẳng định điều gì về lập trường của Nga. Đây không khác gì một tuyên ngôn ở mức độ thấp về văn hóa chính trị”. - VOA

***

Nước Anh đã làm một quyết định lịch sử là rút ra khỏi Liên hiệp Âu châu trong một cuộc trưng cầu dân ý châm ngòi cho những cảm xúc phẫn nộ về vấn đề di trú và chủ quyền, và khiến Thủ tướng David Cameron phải từ chức.

Nói chuyện với các nhà báo hôm thứ Sáu trước tư thất và văn phòng ở số 10 Phố Downing, Thủ tướng Cameron nói:

“Nhân dân Anh đã đưa ra một quyết định rõ ràng là chọn một con đường khác, và như thế tôi cho rằng đất nước cần có một ban lãnh đạo mới để đưa đất nước đi theo hướng này”.

Thủ tướng Cameron cho biết cuộc chuyển tiếp quyền lực sẽ diễn ra vào tháng 10 năm nay.

Giới phân tích nói quyết định gây chấn động của cử tri Anh, rời khỏi Liên hiệp Âu Châu (EU), có nghĩa là ông Cameron đã mất nhiệm quyền. Người dẫn đầu chiến dịch vận động để nước Anh rút ra khỏi EU, cựu Thị trưởng London Boris Johnson, cũng thuộc đảng Bảo thủ của ông Cameron, được nhiều người cho là sẽ lên thay thế ông Cameron trong chức vụ thủ tướng.

Vào lúc tất cả các quận báo cáo kết quả vào sáng sớm 24/6, bên đòi “Rời EU” đã chiếm được 51,89% số phiếu. Tin này đã gây ra phản ứng tiêu cực trên các thị trường Á châu, khiến đồng bảng Anh rớt giá xuống mức thấp kỷ lục trong 3 thập niên.

Tỷ lệ cử tri đi bầu cao, tới 72%, mức cao nhất trong một cuộc bầu cử toàn quốc trong hơn 2 thập niên qua, bất chấp trời mưa như trút vào ngày diễn ra cuộc trưng cầu dân ý. Sự kiện này phản ánh những cảm nghĩ mãnh liệt rằng cuộc tranh luận đã khơi ra tại một quốc gia nơi mà tỷ lệ di trú đã tăng gấp đôi trong 16 năm qua.

Quyết định dường như được mồi thêm lửa bởi những tình cảm chống các thế lực đương quyền, và cảm nghĩ rằng cơ chế lãnh đạo EU đã tước đi quá nhiều quyền kiểm soát ra khỏi tay của người công dân Anh bình thường.

Phát biểu trước những người ủng hộ ông ở Westminster hôm 24/6, ông Nigel Farage, một người vận động chống EU nói: “Hãy để ngày 23/6 đi vào lịch sử như ngày độc lập của chúng ta”.

Ông Farage là thủ lãnh của đảng Độc lập UK, có lập trường siết chặt những biện pháp hạn chế di trú. Ông nói nếu những dự báo kết quả bầu cử là đúng thì “đây sẽ là một thắng lợi cho những người thật, một thắng lợi cho những con người bình thường, tử tế”.

Quyết định rút ra khỏi EU mở ra một giai đoạn bất định mới cho nước Anh, giờ sẽ phải xây dựng các quan hệ thương mại với lục địa châu Âu, và khởi sự tiến trình gỡ bỏ những mối liên hệ với khối EU gồm 28 nước, lật ngược một tiến trình đã khởi sự hơn 4 thập niên về trước, khi nước Anh gia nhập vào khối lúc đó mang tên ‘Cộng đồng Kinh tế châu Âu’.

Những người ăn mừng quyết định rời bỏ EU bên ngoài số 10 đường Downing vào sáng sớm 24/6, trong khi những chiếc xe chạy qua bóp còi để ủng hộ quyết định này.

Giới phân tích nói việc tách khỏi EU sẽ cần ít nhất 2 năm hay nhiều hơn mới hoàn tất.

Giới lãnh đạo doanh nghiệp cảnh báo những hạn chế di trú mới do kết quả bầu cử rút ra khỏi EU có thể buộc họ phải chuyển hàng ngàn công việc làm ăn sang những nước còn là thành viên EU.

Cử tri Anh rốt cuộc dường như chọn những rủi ro của giải pháp độc lập thay vì điều mà nhiều ủng hộ viên của chiến dịch vận động rời EU coi là cánh tay quá dài của một guồng máy lãnh đạo EU phản dân chủ, dường như ngày càng lớn hơn và can thiệp sâu hơn vào chuyện nội bộ ở nước họ. - VOA

***

Sau cú sốc của trận động đất Brexit, một câu hỏi đang được đặt ra : "Liên Hiệp Châu Âu có sẽ sống sót được khi nước Anh không còn ở trong khối này ? ". Có thể là hãy còn quá sớm để trả lời câu hỏi đó, nhưng một điều chắc chắn là Brexit sẽ buộc Liên Hiệp Châu Âu, sẽ chỉ còn 27 thành viên, phải có những thay đổi căn bản để đáp ứng dư luận ngày càng hoài nghi về dự án châu Âu hợp nhất.

Trước mắt, các lãnh đạo Liên Hiệp Châu Âu đang nỗ lực trấn an dư luận ở lục địa này để tránh hiệu ứng domino từ Brexit, nhất là vì phe cực hữu ở một số nước như Pháp, Hà Lan, Ý hôm nay đã đòi tổ chức trưng cầu dân ý tương tự như ở Anh.

Chủ tịch Hội Đồng Châu Âu Donald Tusk, phát biểu nhân danh các nước thành viên Liên Hiệp Châu Âu, hôm nay đã bày tỏ quyết tâm duy trì sự đoàn kết của 27 nước thành viên. Ông bảo đảm rằng từ đây đến khi nước Anh chính thức ra khỏi Liên Hiệp Châu Âu, luật lệ của châu Âu sẽ tiếp tục được áp dụng đối với Luân Đôn, cả về các quyền cũng như về các nghĩa vụ của nước này.

Trên đài truyền hình Đức ZDF hôm nay, chủ tịch Nghị Viện Châu Âu Martin Schulz cũng khẳng định rằng sẽ không có « phản ứng dây chuyền », như hy vọng của phe chống châu Âu hợp nhất.

Sau các cuộc họp khẩn cấp giữa các lãnh đạo châu Âu hôm nay, ngày mai, ngoại trưởng của các 6 nước sáng lập viên Cộng Đồng Kinh Tế Châu Âu, tiền thân của Liên Hiệp Châu Âu, dự kiến họp tại Đức. Cuộc họp thượng đỉnh Liên Hiệp Châu Âu trong hai ngày 28 và 29/06 chắc chắn sẽ chủ yếu bàn về Brexit và những hậu quả cũng như các thủ tục của cuộc "ly dị" này.

Trước đó, 28 ủy viên châu Âu sẽ họp lại ngay từ thứ hai tuần tới, 27/06/2016, để bàn cụ thể các thủ tục pháp lý sẽ rất phức tạp. Ngay cả trước khi có kết quả trưng cầu dân ý về Brexit, các luật gia của Ủy Ban Châu Âu đã được yêu cầu khoan đi nghỉ hè để có thể bắt tay ngay vào « công trình » tư pháp đồ sộ này. Ủy Ban Châu Âu cũng vừa yêu cầu Anh Quốc nhanh chóng tiến hành thương lượng về thủ tục ra khỏi Liên Hiệp Châu Âu.

Ngoài việc trấn an dư luận, Liên Hiệp Châu Âu còn phải trấn an các thị trường tài chính. Ngân Hàng Trung Ương Châu Âu vừa ra tuyên bố bảo đảm rằng hệ thống ngân hàng của khu vực euro đủ vốn và thanh khoản để kháng cự với Brexit và nếu cần sẽ bơm thêm thanh khoản bằng đồng euro và ngoại tệ vào để ổn định các thị trường.

Những người lạc quan thì nghĩ rằng việc Anh Quốc quyết định ra khỏi Liên Hiệp Châu Âu có thể là một cú sốc "cứu rỗi", vì nó sẽ thúc đẩy việc hình thành một châu Âu "hai vận tố", với một nhóm quốc gia "hạt nhân" hội nhập ngày càng chặt chẽ hơn và một nhóm các quốc gia khác bao quanh hạt nhân này, vẫn là thành viên Liên Hiệp Châu Âu nhưng được miễn trừ một số điểm về mặt tư pháp, nội vụ, thậm chí tiền tệ. Có lẽ với một cơ cấu như vậy, Liên Hiệp Châu Âu sẽ có thể sống sót sau cơn chấn động lịch sử hôm qua. - RFI

***

Một số chuyên gia kinh tế Việt Nam bình luận rằng việc Anh Quốc rời EU sẽ ảnh hưởng đến chuyện đầu tư vào Việt Nam và việc xuất khẩu hàng hóa qua Anh.

Hôm 24/6, trả lời BBC, Tiến sỹ Lê Đăng Doanh, từ Hà Nội, nói: “Có thể thấy ngay tác động đầu tiên là các nhà đầu tư ở Anh cần thời gian ứng phó với tình hình ở nước họ trước khi tính đến chuyện đầu tư ở Việt Nam”.

“Bên cạnh đó, việc đồng bảng Anh mất giá sẽ khiến tăng trưởng GDP của Anh giảm, hàng xuất khẩu của Việt Nam sẽ gặp khó do giá tăng, sức mua hàng hóa tại Anh theo chiều hướng kém đi”.

Kinh tế gia này bày tỏ hy vọng “nước Anh vẫn giữ quan hệ tốt với Việt Nam và doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam có những chọn lựa nhằm giảm tác động tiêu cực trong việc Anh Quốc rời EU”.

Theo ông, qua sự kiện này, Việt Nam cần học bài học nhất thể hóa trong liên kết kinh tế khi tham gia cộng đồng kinh tế Asean.

'Ảnh hưởng mậu dịch EU - Việt Nam'

Cùng ngày, chuyên gia tài chính ngân hàng Nguyễn Trí Hiếu nói với BBC: “Anh Quốc không phải là đối tác lớn của Việt Nam nhưng việc EU suy yếu do mất đi một đồng minh quan trọng như Anh có thể khiến quan hệ mậu dịch giữa khối này và Việt Nam bị ảnh hưởng tiêu cực, trong lúc EU là thị trường xuất khẩu số hai”.

“Việc đồng bảng Anh cũng như đồng euro đang trong chiều hướng mất giá có thể đem lại lợi ích cho những người Việt đi du lịch hoặc du học ở Anh, nhưng ngược lại, khiến hàng xuất khẩu Việt Nam đắt đỏ và kém cạnh tranh hơn khi vào thị trường Anh”.

“Ngoài ra, cũng nên tính đến tác động dây chuyền, đồng bảng Anh khiến nhân dân tệ tăng giá, tạo áp lực lên VND và hàng xuất khẩu của Việt Nam”.

Theo Tổng cục Hải quan Việt Nam, tổng giá trị kim ngạch xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Anh liên tục tăng những năm qua.

Kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam vào Anh đạt tăng trưởng kép (CAGR) gần 17% trong giai đoạn 2008-15, đạt mức kỷ lục 4,65 tỷ USD trong năm 2015, tương đương 15% giá trị xuất khẩu của Việt Nam vào khu vực EU.

Tính riêng 5 tháng đầu năm 2016, Việt Nam đã duy trì thặng dư thương mại với Anh ở mức 3,9 tỷ USD trong năm 2015 và 1,7 tỷ USD.

Gần 47% hàng xuất khẩu của Việt Nam sang Anh là điện thoại, máy tính, các linh kiện và thiết bị điện tử khác.

Quan hệ đầu tư và thương mại giữa Anh và Việt Nam đã có những bước phát triển mạnh mẽ kể từ khi hai nước ký Hiệp định quan hệ Đối tác Chiến lược hồi tháng 9/2010. - BBC

|

|

2.

Trung Quốc hoan nghênh tuyên bố của Nga về Biển Đông

Hôm 23/6, Trung Quốc đã hoan nghênh các phát biểu của các quan chức Nga về Biển Đông, gọi đó là tiếng nói của cộng đồng quốc tế.

Mới đây, Đại sứ Nga ở Trung Quốc Andrei Denisov bình luận rằng tình hình căng thẳng ở Biển Đông có liên quan đến sự can thiệp của các nước bên ngoài. Trước đó, ngày 10/6, một phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Nga nói nước này tin rằng sự can thiệp từ một nước bên ngoài chỉ làm cho tình hình vốn đã căng thẳng càng trở nên tồi tệ hơn.

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh nói tại một cuộc họp báo rằng: “Quan điểm của Nga phản ánh tình hình thực tế ở Biển Đông và gốc rễ của vấn đề. Trung Quốc đánh giá cao điều đó”.

Trong nhiều năm nay, đã có những tranh chấp chủ quyền gay gắt giữa Việt Nam, Trung Quốc, Philippines và một số bên khác. Mỹ không có tranh chấp song tuyên bố có lợi ích trong khu vực và đã thực hiện một số cuộc hành quân khẳng định tự do hàng hải trong vùng biển, làm Trung Quốc tức tối.

Vào ngày 25/6, Tổng thống Nga Putin sẽ thăm Trung Quốc. Chuyến thăm diễn ra vào một thời điểm nhạy cảm về mặt ngoại giao đối với Trung Quốc. Các nhà ngoại giao nước này đang tích cực vận động các chính phủ nước ngoài ủng hộ Bắc Kinh phản bác phán quyết sắp tới của một tòa quốc tế có thể mâu thuẫn với các tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc về Biển Đông.

Ông Alexander Korolev, nhà nghiên cứu về quan hệ Trung-Nga tại Trường Chính sách công Lý Quang Diệu ở Singapore, nói Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình “sẽ muốn một điều tương tự như những gì Trung Quốc đã thể hiện dành cho Nga trong cuộc khủng hoảng Ukraine, có nghĩa là hai nước vẫn tiếp tục làm ăn với nhau bình thường, không chỉ trích cụ thể và không tham gia các lệnh trừng phạt tiềm tàng”.

Để đổi lại sự ủng hộ của Moscow, ông Putin có thể muốn Trung Quốc đầu tư nhiều hơn nữa vào vùng Siberia của Nga, nhất là về hạ tầng vận tải và năng lượng.

Ông Korolev nhận định: “Việc ủng hộ hành động của Trung Quốc, hoặc không chỉ trích hành động của họ ở Biển Đông sẽ không phải là việc làm miễn phí. Có lý do để trông đợi rằng Nga sẽ thúc ép để có nhiều hành động hơn là lời nói”. - VOA

|

|

Tin Hoa Kỳ

3.

Ẩu đả bên ngoài cuộc tập họp của ông Trump ở California

Các cú đấm đá nhau và ít nhất một quả trứng đã bị ném bên ngoài địa điểm nơi ông Donald Trump, người có phần chắc được đảng Cộng hòa đề cử ra tranh chức tổng thống, mở một cuộc tập họp vận động đêm 23/6 tại thành phố San Jose trong bang California.

Mấy trăm người biểu tình và các ủng hộ viên của ông Trump đã đụng độ trước và sau cuộc tập họp. Cảnh sát trang bị vũ khí chống bạo động đã dàn hàng để ngăn cách hai bên.

Người biểu tình nhảy lên các nóc xe và ném những cột chắn giao thông và chai nước vào cảnh sát. Những người khác cướp những chiếc nón với khẩu hiệu vận động của ông Trump “Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại” của những người ủng hộ ông Trump và nổi lửa đốt. Một phụ nữ ủng hộ ông Trump được quay video đang chế nhạo người biểu tình đã bị bao vây và ném trứng.

Cảnh sát cho hay không có báo cáo về thương tích và thiệt hại tài sản đáng kể, theo tin của hãng AP. Tuy nhiên, truyền thông địa phương loan tin có mấy chục vụ đấm đá nhau đã bùng ra và người ta thấy nhiều người bị thương chảy máu.

Có 4 người bị câu lưu, theo AP, nhưng cảnh sát chưa công bố con số chung cuộc vào tối 23/6.

Thị trưởng San Jose, ông Sam Liccardo, một người ủng hộ người dẫn đầu cuộc đua bên đảng Dân chủ, đã chỉ trích ứng cử viên Cộng hòa là châm ngòi cho các vấn đề ở những thành phố mà các sở cảnh sát địa phương phải đối phó.

Ông Liccardo nói: “Vào một lúc nào đó, ông Donald Trump cần phải nhận lãnh trách nhiệm về thái độ vô trách nhiệm trong cuộc vận động tranh cử của ông”.

Bên trong cuộc tập họp, ông Trump đã kích động đám đông khi nói rằng để ngăn chặn ma túy bất hợp pháp vào Hoa Kỳ từ phía nam, ông sẽ xây một bức tường ở biên giới Hoa Kỳ và bắt Mexico trả tiền phí tổn.

Trong tiếng hô “hãy xây bức tường đó” của người ủng hộ, ông Trump nói “Chúng ta sẽ xây bức tường đó, đó là điều chắc chắn”.

Bà Debbie Tracey, một cựu chiến binh Hải quân Hoa Kỳ ở San Jose nói với hãng tin AP rằng bà là một ủng hộ viên của ông Trump và ủng hộ lời hô hào xây một bức tường ở biên giới.

Bà nói: “Tôi sẽ góp phần xây bức tường bởi vì nếu quý vị đến đất nước này, miền đất của cơ hội, quý vị phải đến một cách hợp pháp”.

Cuộc tập họp diễn ra vài giờ sau khi bà Clinton đọc một bài diễn văn gay gắt ở San Diego, trong đó bà nói ông Trump không “xứng hợp” để làm tổng thống.

Các cuộc biểu tình đã diễn ra thường xuyên hơn tại những buổi tập họp của ông Trump. Tháng trước ở New Mexico, người biểu tình đã đụng độ với cảnh sát, hàng chục người bị bắt giữ tuần trước ở San Diego sau khi ông Trump tổ chức một cuộc tập họp, và ứng viên này đã phải bãi bỏ một cuộc tập họp ở Chicago hồi tháng 3 sau khi xảy ra những vụ đụng độ giữa những người ủng hộ ông và những người biểu tình. - VOA

|

|

4.

Ông Sanders tuyên bố sẽ bỏ phiếu cho bà Clinton

Ứng viên tổng thống của đảng Dân chủ Bernie Sanders nói với chương trình buổi sáng của đài truyền hình MSNBC hôm 24/6 rằng ông sẽ bỏ phiếu cho bà Hillary Clinton trong cuộc tổng tuyển cử vào tháng 11 năm nay.

Vị thượng nghị sĩ này nói một trong các mục tiêu của ông là ngăn chặn ông Donald Trump vào Tòa Bạch Ốc.

Ông nói: “Phải, vấn đề ngay lúc này là tôi sẽ làm mọi thứ có thể được để đánh bại Donald Trump. Tôi nghĩ ông Trump sẽ là một tai họa về quá nhiều mặt nếu được bầu lên làm tổng thống”.

Ông Sanders tiếp tục vận động và phát biểu tại các cuộc tụ họp khắp nước mặc dầu bà Clinton đã hội đủ số phiếu đại biểu cần thiết để được đảng Dân chủ đề cử. Ông bác bỏ ý kiến cho rằng ông nên rút lui trước khi diễn ra Đại hội của đảng Dân chủ.

Ông nói: “Vì sao tôi lại không muốn làm những gì chúng ta có thể làm được khi tôi muốn tranh đấu để bảo đảm là chúng ta có cương lĩnh tốt nhất có thể có được”. Ông nhấn mạnh rằng sự có mặt của ông nhắm mục đích làm cho người Mỹ tham gia vào tiến trình chính trị. - VOA

|

|

Tin Việt Nam

5.

Nhà Trắng trả lời thỉnh nguyện thư cá chết

Nhà Trắng vừa có phản hồi thỉnh nguyện thư được hơn 142.000 người ký trên website của họ về thảm họa cá chết hàng loạt tại miền Trung Việt Nam.

Thư phản hồi viết: “Chúng tôi bày tỏ sự cảm thông sâu sắc tới người dân các tỉnh ven biển miền Trung trong lúc người dân nỗ lực vượt qua thiệt hại về hải sản ảnh hưởng đến sinh kế của họ.

Khi Việt Nam đối phó cuộc khủng hoảng môi trường này, Chính phủ Hoa Kỳ sẵn sàng giúp đỡ. Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam Ted Osius đã tiếp cận các quan chức chính phủ cấp cao ở Hà Nội để ngỏ lời trợ giúp của chúng tôi, và hai chính phủ đang thảo luận về các lĩnh vực có thể hợp tác.

Sự tham gia của công chúng là một phần quan trọng trong việc giải quyết những thách thức về môi trường. Tương tự như kinh nghiệm tại Hoa Kỳ, chúng tôi khuyến khích Chính phủ Việt Nam tăng cường hợp tác với các tổ chức xã hội dân sự và các tổ chức phi chính phủ về môi trường, những nới có thể giúp các cộng đồng bị ảnh hưởng bởi vụ cá chết, đảm bảo trách nhiệm và tính minh bạch trong các nỗ lực làm sạch vùng biển, và giúp xây dựng chính sách để ngăn ngừa các vấn đề trong tương lai."

'Thành tố quan trọng'

Thư phản hồi viết tiếp rằng khi thăm Việt Nam tháng 5/2016, Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama đã trao đổi với chính phủ Việt Nam, giới doanh nhân, và các đại diện xã hội dân sự, cũng như sinh viên.

Lá thư dẫn lại lời Tổng thống Obama phát biểu khi đó: "Một khi người dân được quyền tự do tổ chức trong xã hội dân sự, quốc gia có thể giải quyết tốt hơn những vấn nạn mà chính quyền đôi khi không thể tự giải quyết”.

Thư của Nhà Trắng viết tiếp: “Việc hợp tác về môi trường là một thành tố quan trọng trong mối quan hệ đối tác toàn diện Mỹ - Việt. Trong chuyến thăm Việt Nam của ông Obama, hai nước đã khởi động Quan hệ Đối tác Khí hậu Mỹ - Việt, nhằm giúp hai nước thực hiện Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu”.

“Chúng tôi đang trợ giúp các nỗ lực bảo tồn môi trường giúp đưa chính phủ, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội dân sự lại gần nhau, chẳng hạn như Sáng kiến Liên minh Hạ Long - Cát Bà nhằm bảo vệ những kho báu quốc gia của Việt Nam”.

“Chúng tôi cũng đồng thời tăng cường mối cam kết chung đối với cuộc sống biển thế giới qua những chuẩn mực môi trường cao được định ra trong TPP, một hiệp ước cam kết bảo vệ môi trường thiết thực nhất trong các hiệp ước giao thương trong lịch sử." - BBC

|

|

6.

Trung Quốc sẽ không thay đổi những hành động tại Biển Đông

Vài tuần trước khi Tòa Trọng tài Quốc tế đưa ra phán quyết về vụ kiện của Philippines đối với những đòi hỏi về chủ quyền của Trung Quốc ở biển Đông, một cựu quan chức ngoại giao của Trung Quốc mới đây lên tiếng khẳng định lập trường của Trung Quốc là không chấp nhận phán quyết của tòa và lên án Philippines đã không công bằng.

Phát biểu tại Hội châu Á (Asia Society) tại New York vào sáng ngày 23 tháng 6, cựu Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc, hiện là Chủ tịch Hiệp hội Ngoại giao công của Trung Quốc, ông Lý Triệu Tinh nói rằng phát quyết sắp tới của tòa trọng tài quốc tế về chủ quyền ở biển Đông giữa Philippines và Trung Quốc sẽ không làm thay đổi những đòi hỏi và hành động của Trung Quốc trong khu vực. Ông cũng gọi hành động đưa Trung Quốc ra tòa quốc tế của Philippines là sai luật và không công bằng:

Chúng tôi sẽ không chấp nhận phán quyết của tòa sẽ không có bất cứ đòi hỏi chủ quyền hay hành động nào sẽ bị ảnh hưởng bởi phán quyết này. Lập trường này của Trung Quốc hoàn toàn tuân thủ với luật quốc tế bao gồm cả UNCLOS. 

Hồi năm 2013, căn cứ theo Công ước về luật biển của Liên hiệp quốc năm 1982 (UNCLOS), Philippines đã nộp đơn lên tòa trọng tài quốc tế yêu cầu tòa phán quyết về những giải thích liên quan đến đòi hỏi chủ quyền ở biên Đông của Trung Quốc, nước hiện vẫn khẳng định đến 90% diện tích biển Đông bao gồm các đảo và bãi đá là thuộc chủ quyền của nước này theo lịch sử. Dự kiến, tòa trọng tài quốc tế ở the Hague sẽ đưa ra phán quyết trong vài tuần tới.

Trung Quốc đã tham gia vào UNCLOS nhưng ngay từ đầu đã tuyên bố không tham dự phiên tòa vì từ năm 2006, Trung Quốc đã chọn không chịu những phán quyết của tòa quốc tế theo UNCLOS.

Lên án Mỹ

Trong bài phát biểu dài khoảng 12 phút trước đông đảo cử tọa là các nhà báo, các nhà ngoại giao và chuyên gia quốc tế, ông Lý Triệu Tinh khẳng định Trung Quốc có chủ quyền lịch sử với khu vực biển Đông, bao gồm các đảo và bãi đá. Ông cũng khẳng định Trung Quốc là nước luôn yêu chuộng hòa bình và vấn đề biển Đông chỉ trở thành điểm nóng vào khoảng những năm 1970 khi phát hiện những trữ lượng dầu lớn ở đây khiến các nước như Việt Nam, Philippines đổ quân vào chiếm đóng các đảo. Ông Lý nói, Trung Quốc đã trở thành nạn nhân lớn nhất ở biển Đông.

Biển Đông chỉ trở thành vấn đề vào những năm 60 và 70 khi những mỏ dầu trữ lượng lớn được tìm thấy ở Trường Sa. Sau đó UNCLOS có quy định về vùng thềm lục địa, vùng đặc quyền kinh tế…. sau đó Việt Nam và Philippines đã có những đòi hỏi về chủ quyền với các đảo ở Trường SA và vùng nước xung quanh. Họ còn gửi quân đội đến chiếm các đảo, cho xây lấp đảo, triển khai vũ khí và xây dựng những cơ sở dân sự… ở khía cạnh này, Trung Quốc đã trở thành nạn nhân lớn nhất của vấn đề biển Đông. 

Nhà ngoại giao Trung Quốc khẳng định Trung Quốc theo đuổi đàm phán hòa bình với các nước có liên quan, nhưng vụ kiện của Philippines là một hành động vi phạm cam kết giữa hai nước.

Ông Lý cũng không quên lên án Mỹ đã đưa quân đội, tàu chiến và máy bay đến khu vực biển Đông, dù ông không nêu tên trực tiếp:

Thật đáng tiếc, trong những năm gần đây, một số nước không thuộc trong khu vực đã cho thấy những quan tâm quá mức vào vấn đề này….

Ông Lý Triệu Tinh nói một số quan chức cho rằng vấn đề tự do hàng hải và an ninh khu vực đang bị đe dọa nhưng thực chất thì hoàn toàn khác:

Sự thực là biển Đông đã hoàn toàn yên bình và ổn định trong nhiều thập kỷ qua. Đã không có những xung đột hay đe dọa về tự do hàng hải và vùng biển này thực chất còn hòa bình hơn nhiều vùng khác trên thế giới. Cho nên cái gọi là đảm bảo tự do hàng hải ở biển Đông chỉ là cái cớ để một số nước khác không trong khu vực cố gắng sử dụng để can thiệp vào vấn đề. Điều này không hợp lý và không có tính xây dựng.

Bắt đầu từ năm ngoái, Hoa Kỳ đã thực hiện chiến dịch tự do hàng  hải ở biển Đông khi cho các tàu chiến của mình đi gần các đảo nhân tạo mà Trung Quốc cho xây dựng ở khu vực tranh chấp. Mới đây, Hoa Kỳ cũng gửi 2 hàng không mẫu hạm cùng quân đội đến tham gia huấn luyện cùng quân đội của Philippine, đồng minh của Mỹ tại Đông Nam Á.

Kể công với VN

Trong bài phát biểu của mình, ông Lý Triệu Tinh luôn khẳng định Trung Quốc là nước yêu chuộng hòa bình, tuân thủ các điều luật của Liên hiệp quốc và vì vậy các nước khác không cần phải lo sợ về vấn đề biển Đông. Ông nhấn mạnh đây vẫn là đương giao thương lớn nhất có hòa bình trên thế giới.

Trả lời câu hỏi về những hành động tiếp theo mà Trung Quốc sẽ thực hiện nếu phán quyết của tòa đưa ra có lợi cho Philippines, ông Lý Triệu Tinh nói:

Dựa trên kinh nghiệm ngoại giao của tôi thì chúng ta nên đợi kết quả chứ không nên dựa vào giả thuyết. Tôi nghĩ, lập trường của chúng tôi là rõ ràng. Vụ kiện ra tòa của Philippines là không đúng luật và bất hợp lý. Bất luận kết quả là gì, phán quyết là gì, Trung Quốc là một nước đồng sáng lập ra Liên Hiệp Quốc, là nước ký hiệp ước 1945 San Francisco của Liên Hiệp Quốc, thành viên của UNCLOS, chúng tôi có tất cả mọi lý do để khước từ phán quyết và công lý đứng về phía chúng tôi. 

Ông Lý Triệu Tinh cũng không trả lời trực tiếp vào câu hỏi liệu Trung Quốc có gây chiến tranh để bảo vệ quyền lợi cốt lõi của mình ở biển Đông hay không. Thay vào đó ông lên án các nhà báo là không công bằng với Trung Quốc vì Trung Quốc luôn là nước yêu chuộng hòa bình và là nạn nhân của chiến tranh. Trả lời phóng viên hỏi câu hỏi này, ông Lý Triệu Tinh nói:

Trung Quốc đã luôn là mục tiêu của một số nhà báo, những người không tôn trọng công lý. Tôi không muốn thấy ông là một trong những nhà báo đó, những người áp đặt bất công lên người Trung Quốc yêu chuộng hòa bình. 

Khi được một nhà ngoại giao Việt Nam tại New York hỏi về cam kết của Trung Quốc đối với hòa bình trong khu vực và đảm bảo mọi bên đều thắng trong vấn đề hợp tác ở biển Đông, ông Lý Triệu Tinh đã kể lể về những sự giúp đỡ mà Trung Quốc làm đối với Việt Nam trong suốt thời gian chiến tranh Việt Nam trước năm 1975:

Trung Quốc đã giúp đỡ nước láng giềng Việt Nam. Tôi đã thăm Việt Nam nhiều lần. Trước 1975, khi nước ông (VN) bị xâm lược, ông có biết bao nhiêu người lính Trung Quốc đã hy sinh để bảo vệ các ông không? Khổng Tử nói là người ta không nên quên mình đến từ đâu, ngay cả khi anh đã mạnh hơn thì anh cũng không nên quên người bạn cũ đã giúp đỡ mình.

Nhà cựu Ngoại giao Trung Quốc kết thúc phần thảo luận về vấn đề biển Đông với khẳng định hòa bình có thể được duy trì ở biển Đông với cam kết giải quyết hòa bình các tranh chấp giữa ASEAN và Trung QUốc. Ông cũng không quên nhấn mạnh điều này cũng phải đi kèm với điều kiện không có sự can thiệp của nước ngoài. - RFA

Tin Cập Nhật Thứ Năm 23/6

Tin Thế Giới

1.

Anh mở cuộc trưng cầu dân ý lịch sử về EU --- Brexit thắng hay thua, châu Âu và Anh Quốc sẽ thay đổi

Cuộc bỏ phiếu đã khởi sự hôm nay, thứ Năm 23/6 trong cuộc biểu quyết mà vào tối hôm nay sẽ quyết định liệu nước Anh có ở lại Liên Hiệp Âu Châu – EU hay không.

Giữa lúc cử tri đổ về các phòng phiếu, các cuộc thăm dò công luận cho thấy hai bên đang cạnh tranh ráo riết.

Tỷ lệ đi bầu dự kiến sẽ cao, và là cao điểm của một chiến dịch vận động kịch liệt, kéo dài 2 tháng, phần lớn xoay quanh vấn đề di trú, một vấn đề vô cùng nhạy cảm và gây chia rẽ tại một quốc gia nơi mà tỷ lệ di dân đã tăng gấp đôi kể từ năm 2000.

Thủ Tướng Anh David Cameron dẫn đầu chiến dịch ủng hộ giải pháp ở lại trong khối EU.

Hôm qua, ông đưa ra những lập luận giờ chót để cố gắng thuyết phục thành phần cử tri còn chưa biết ngả theo phe nào. Ông nói: “Chúng ta sẽ mạnh hơn, trong vị thế tốt hơn trong một Liên Hiệp Âu Châu đã cải cách.”

Ông Cameron và những người khác cũng chống đối giải pháp rút ra khỏi EU nói rằng nền kinh tế Anh sẽ bị thiệt hại nặng nề nếu nước này tách ra khỏi khối EU gồm 28 nước thành viên.

Giới phân tích nói rằng tương lai chính trị của ông Cameron đang nằm trên bàn cân và tuỳ thuộc vào kết quả của cuộc biểu quyết. Cuộc trưng cầu dân ý được tổ chức sau khi ông Cameron hồi tháng Hai không đạt được một thoả thuận với Liên hiệp Âu châu, theo đó liên hiệp này sẽ làm nhiều hơn nữa để hạn chế những phúc lợi dành cho người di dân và giảm bớt các giới hạn đối với doanh nghiệp và các quy định quản lý khác.

Nếu cử tri quyết định tách ra khỏi Liên Hiệp Âu Châu, giới phân tích nói coi như ông Cameron đã mất sự uỷ nhiệm của cử tri, và không có lựa chọn nào khác hơn là từ nhiệm, điều mà nhà lãnh đạo Anh cho tới nay vẫn tuyên bố sẽ không làm.

Những người ủng hộ giải pháp nước Anh rút ra khỏi khối EU cũng đưa ra những lập luận vào phút chót để thuyết phục những người chưa quyết định ngả về phe nào.  

Các cuộc thăm dò cho thấy chiến dịch tách ra khỏi EU đã đánh mất một số ủng hộ tiếp theo sau vụ ám sát nhà lập pháp chống giải pháp rời khỏi EU, bà Jo Cox.

Vụ giết người do một nhân vật có lập trường cực hữu và cực đoan với một quá trình bệnh tâm thần thực hiện, đã khiến chiến dịch vận động của cả bên ủng hộ và chống đối phải tạm ngưng, nhiều cử tri Anh cũng dừng lại để suy gẫm về sự cay đắng chung quanh cuộc biểu quyết này. - VOA

***

Tương lai nước Anh và Liên Hiệp Châu Âu sẽ ra sao sau cuộc trưng cầu dân ý ngày 23/06 tại Anh Quốc? Lo ngại một cơn bão kinh tế, tài chính và chính trị một khi Anh ra đi, giới lãnh đạo châu Âu và thế giới kêu gọi thần dân của nữ hoàng Elisabeth II "sáng suốt". Cho dù kết quả như thế nào, quan hệ Liên Hiệp Châu Âu-Anh Quốc sẽ không thể như trước.

Anh Quốc quyết định tương lai của mình vào ngày hôm nay thứ Năm 23/06/2016, ngày mà 46,5 triệu cử tri trả lời câu hỏi "ở lại" hay "đi ra" khỏi Liên Hiệp Châu Âu.

Cho đến sáng nay, trong khi các kết quả thăm dò ý kiến cuối cùng công bố hôm qua cho tỷ lệ hai bên ngang ngửa nhau, thì các nhật báo lớn tại Luân Đôn, trong nỗ lực chót, nhấn mạnh đến yếu tố lịch sử của cuộc trưng cầu dân ý. The Sun, ủng hộ phe Brexit, chạy tựa: "Hôm nay là ngày độc lập". Ủng hộ xu hướng ở lại với Liên Hiệp Châu Âu, The Times mượn lời thánh kinh: "Hôm nay là ngày phán xét cuối cùng".

Vì vận mệnh của cả châu lục và thế giới, giới lãnh đạo các nước châu Âu, Mỹ, Trung Quốc và cả Thổ Nhĩ Kỳ, kêu gọi Anh Quốc đừng tách ra.

Nếu "Brexit" chiến thắng, người ta lo ngại khối Liên Hiệp Châu Âu rạn nứt. Ngoài hệ quả trước mắt như thị trường tài chính rối loạn, đồng bản Anh mất giá, Brexit còn đe dọa sự toàn vẹn lãnh thổ của Vương quốc Anh. Scotland, vì quyền lợi sống còn, thực hiện dự án trưng cầu dân ý và dân tộc tự quyết để độc lập và gia nhập Liên Hiệp Châu Âu, thì nước Anh ra sao?

Một hệ quả nữa, là cho dù không tỏ ra "thù hằn" phe Brexit, nhưng chắc chắn là Liên Hiệp Châu Âu sẽ áp dụng đường lối cứng rắn hơn với Luân Đôn trong các cuộc đàm phán tương lai. Bruxelles lo ngại một vài thành viên khác như Thụy Điển, Hà Lan hay Đan Mạch lợi dụng thời cơ bắt chẹt để đòi ưu quyền, nên phải chận trước.

Nhưng trong trường hợp phe chống Brexit chiến thắng, Anh Quốc ở lại, thì quan hệ hai bờ eo biển Manche cũng sẽ khó có thể như xưa.

Để thuyết phục dân Anh bầu chống Brexit, thủ tướng Anh David Cameron hứa là sẽ thi hành ngay biện pháp giảm trợ cấp xã hội cho công dân châu Âu, đa số là Đông Âu, để chận làn sóng di dân . Nếu Bruxelles nhượng bộ Luân Đôn thì một số nước thành viên như Ba Lan, Hungary có lý do để sử dụng lá bài "Brexit" để gây áp lực đòi đặc quyền.

Chiến dịch của phe chống châu Âu đã tạo ra không khí hận thù đến mức độ luận điểm bài ngoại không còn là cấm kỵ và đã xảy ra vụ ám sát nữ dân biểu Jo Cox mà thủ phạm khai là vì quyền lợi nước Anh độc lập.

Ở mức độ châu lục, xu hướng co cụm cũng lên cao. Ngày 17/06 vừa qua, hai đảng cực hữu Pháp và Áo, đã tổ chức chung một ngày « mít-tinh » với thông điệp bài ngoại và chống châu Âu kịch liệt.

Nói cách khác, cho dù kết quả trưng cầu dân ý ra sao, tình hình ở Anh Quốc và Liên Hiệp Châu Âu sẽ không như trước.

Theo nhà phân tích kinh tế Pháp François Lenglet, không nên ngại Anh Quốc đi ra, không nên sợ châu Âu tan rã. Mô hình cũ không thể tồn tại được. Trưng cầu dân ý tại Anh là một "cú sốc" để Liên Hiệp Châu Âu đổi mới. - RFI

|

|

2.

‘Tàu vũ trang Trung Quốc hộ tống tàu cá TQ ở Biển Đông’ --- Mỹ cảnh báo Trung Quốc dùng tàu cá trong tranh chấp lãnh hải

Một nhà ngoại giao cấp cao của Mỹ hôm qua cho biết rằng Trung Quốc đang sử dụng đội tàu cá với sự yểm trợ của tàu hộ tống vũ trang, ra khơi đánh bắt ở những vùng lãnh hải tranh chấp nhằm khẳng định chủ quyền.

Hãng tin AFP dẫn lời một quan chức Mỹ không muốn nêu danh tính nói rằng đây là một xu hướng “đáng ngại”.

Nhà ngoại giao này nói rằng việc các tàu tuần duyên hộ tống tàu cá cho thấy “sự vươn rộng của các lực lượng quân sự và bán quân sự” Trung Quốc, và điều đó có thể “gây hấn” và “gây bất ổn”.

Trước bước đi của Trung Quốc, ông Võ Thiên Lăng, Phó Chủ tịch Hội nghề Cá, nói với VOA Việt Ngữ rằng đó là việc Việt Nam “tất yếu phải làm”. Ông nói thêm:

“Mình không bảo vệ ngư dân thì làm sao người dân ra được. Tàu bè của Trung Quốc nói đi đâu là có hải quân Trung Quốc đi kèm. Việc đó rất khoát mình phải làm. Chỉ có nước nghèo, không có tiền, mới không làm thôi, chứ còn các nước phải làm rồi. Lực lượng hải quân, kiểm ngư phải thường xuyên có mặt chứ”.

Quan chức Mỹ trên cho biết rằng Washington hy vọng phán quyết của Tòa trọng tài Liên Hiệp Quốc vào ngày 7/7 về vụ kiện của Philippines về “đường lưỡi bò” của Trung Quốc ở biển Đông sẽ “buộc các quốc gia tuyên bố chủ quyền phải đàm phán” để tìm giải pháp.

Nhà ngoại giao cấp cao của Mỹ nói: “Vì quyền lợi của mình, Bắc Kinh không nên có bất kỳ hành động gây hấn, trái với phán quyết”.

Trong một diễn biến khác liên quan tới biển Đông, Tổng thống đắc cử của Philippines, ông Rodrigo Duterte, hôm 21/6 cho biết rằng mới đây ông đã hỏi Đại sứ Mỹ tại nước ông rằng liệu Washington có hỗ trợ Philippines nếu xảy ra một cuộc đối đầu với Trung Quốc ở biển Đông hay không. Và ông Philip Goldberg đã trả lời rằng “chỉ khi nào các ngài bị tấn công”.

Sau đó, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh hôm 22/6 nói rằng bằng việc giải quyết hợp lý các vấn đề liên quan, Bắc Kinh và Minila “có thể đưa quan hệ song phương phát triển tốt đẹp trở lại”.

Philippines đâm đơn kiện tuyên bố chủ quyền gần như toàn bộ biển Đông của Trung Quốc tại tòa trọng tài Liên Hiệp Quốc năm 2013. - VOA

***

Hôm qua, 22/06/2016, một quan chức cao cấp của bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ cảnh báo việc Trung Quốc đang dùng các đội tàu cá có quân đội hộ tống cho mục đích tranh chấp lãnh hải ở Biển Đông. Theo quan chức này, hành vi của Trung Quốc "gây quan ngại".

Bình luận của phía Hoa Kỳ được đưa ra sau khi các tàu chiến của Indonesia bắn cảnh cáo và bắt giữ một tàu cá mang cờ Trung Quốc và một số thủy thủ gần quần đảo Natuna ở Biển Đông tuần trước. Bắc Kinh đã phản ứng mạnh với hành động của Jakarta.

Quan chức giấu tên của bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ cho rằng việc dùng tàu cá có quân đội hộ tống cho thấy Bắc Kinh đang nỗ lực mở rộng tầm hoạt động theo hướng khiêu khích và gây mất ổn định. 

Không giống như các nước khác trong khu vực, về  nguyên tắc, Indonesia khẳng định không có yêu sách chủ quyền chồng chéo với Trung Quốc trên Biển Đông không có những tranh chấp chồng lấn với Trung Quốc liên quan đến các đảo nhỏ và bãi đá ngầm. Tuy nhiên, khi đòi quyền đánh cá gần quần đảo Natuna, dường như Bắc Kinh đang nhắm tới việc tạo ra một khu vực chồng lấn trong vùng đặc quyền kinh tế của Jakarta.

Kể từ năm 2014, Jakarta đã mạnh tay với việc đánh cá trái phép. Từ đó, xảy ra nhiều va chạm giữa Trung Quốc và Indonesia. Theo chỉ huy Hạm đội phía Tây của Indonesia, Bắc Kinh đã thay đổi cấu trúc và trang bị của các tàu cá. Việc đưa tàu cá ngụy trang đến vùng biển Natuna là một mưu mẹo của Trung Quốc để tạo ra tranh chấp. Hồi tháng Ba vừa qua, tuần duyên Trung Quốc đã giải cứu một tàu cá nước này bị bắt giữ gần quần đảo Natuna. - RFI

|

|

3.

Aung San Suu Kyi thăm Thái Lan

Hôm nay, 23/06/2016, bà Aung San Suu Kyi đến Thái Lan, chuyến công du đầu tiên từ khi chính quyền ủng hộ dân chủ lên nắm quyền ở Miến Điện. Hàng trăm ngàn người Miến Điện tại Thái Lan chờ đón sự kiện này.

Một trong những nội dung chuyến đi của bà Aung San Suu Kyi là thảo luận với chính quyền Bangkok vấn đề di dân và tị nạn Miến Điện tại Thái Lan.

Việc đảng ủng hộ dân chủ lên cầm quyền ở Miến Điện đã tạo hy vọng rằng, sự thịnh vượng trong kỷ nguyên mới sẽ khiến cho đội quân lao động giá rẻ Miến Điện đang ở Thái Lan có thể hồi hương. Hiện có khoảng ba triệu người Miến Điện đang sinh sống tại đây. Trong số đó, có khoảng một triệu lao động nhập cư hợp pháp và khoảng một chục ngàn người lao động bất hợp pháp.

Những lao động người Miến Điện bị bóc lột như nô lệ trong ngành thủy sản, một ngành công nghiệp quan trọng của Thái Lan. Vấn đề này đã bị quốc tế cảnh báo và lên án. Người lao động Miến Điện ở Thái Lan hy vọng bà Aung San Suu Kyi có thể lên tiếng giúp họ về quyền lao động.

Trong khi đó, vấn đề người Miến Điện tị nạn ở Thái Lan vẫn là câu hỏi khó đối với bà Aung San Suu Kyi. Hiện có khoảng 10 trại tị nạn của người Miến Điện ở Thái Lan. Trong kế hoạch, dường như bà không đến thăm trại tị nạn hay nơi tạm giữ hàng trăm thuyền nhân Rohingya. - RFI

|

|

Tin Hoa Kỳ

4.

Dân biểu đảng Dân chủ 'ngồi lỳ' tại Hạ viện đòi có hành động về súng

Để đối phó với việc các dân biểu đảng Dân chủ tại Hạ viện tọa kháng gần 16 giờ đồng hồ để kêu gọi bỏ phiếu về luật kiểm soát súng ống, Đảng Cộng hòa hiện kiểm soát Hạ viện sáng sớm ngày hôm nay biểu quyết để tạm nghỉ họp cho đến ngày 5 tháng 7 tới. Động thái này đánh dấu cao điểm của một đêm đầy kịch tính tại Điện Capitol, nơi các dân biểu Cộng hòa nhiều lần trở lại phòng họp để bỏ phiếu trong khi các dân biểu Dân chủ tập họp chung quanh lời kêu gọi “Không có luật, không nghỉ,” và la ó phản đối Chủ tịch Hạ viện Paul Ryan. Thông tín viên Đài VOA Zlatica Hoke tường thuật.

Khoảng 40 dân biểu Dân chủ trong bộ vét chỉnh tề ngồi xuống sàn Hạ viện sau khi đọc lời Tuyên thệ Trung thành.

Dân biểu Dân chủ John Larson thuộc Tiểu bang Connecticut nói:

“Chúng tôi sẽ chiếm sàn này, chúng tôi sẽ không còn bị khước từ quyền bỏ phiếu.”

Dân biểu Larson sau đó bị ngắt lời và các máy thu hình bị tắt khi Chủ tịch Hạ viện tạm thời ra lệnh ngưng phiên họp. Một số các hành động này được đưa ra ngoài xuyên qua các kênh tư nhân.

Đảng Dân chủ đề nghị nới rộng việc kiểm soát lý lịch và những hạn chế khác để ngăn chận những phần tử khủng bố và những cá nhân nguy hiểm khác mua súng.

Dân biểu Dân chủ John Lewis, tiểu bang Georgia nói:

“Chúng tôi kêu gọi giới lãnh đạo Hạ viện đưa dự luật hợp lý về kiểm soát súng ra Hạ viện để biểu quyết. Hãy cho chúng tôi bỏ phiếu.”

Dân biểu Lewis dùng chiến lược trong thời kỳ ông là một nhà hoạt động dân quyền để cầm đầu việc tọa kháng ngày hôm qua. Ông nói:

“Chúng tôi không còn chờ đợi được nữa. Do đó ngày hôm nay chúng tôi đến Hạ viện để nêu lên sự cần thiết phải hành động-không phải tháng tới, không phải năm tới, nhưng ngay bây giờ-ngày hôm nay!”

Các cuộc thăm dò cho thấy đa số người Mỹ ủng hộ những biện pháp hợp lý để bảo đảm súng ống không phải bán cho ai cũng được. Việc Quốc hội không hành động được đổ lỗi cho những cuộc vận động của Hiệp hội Súng Mỹ.

Dân biểu Dân chủ Donna Edwards tiểu bang Maryland nói:

“Đây là lúc quốc hội lắng nghe tiếng nói của dân chúng Mỹ thay vì nghe lời của Hiệp hội Súng Quốc gia, lắng nghe ý kiến của số đông Dân biểu Dân chủ và Cộng hòa và những dân biểu độc lập và tước súng khỏi tay những phần tử khủng bố, những phần tử tội phạm và những người có thể làm hại người khác.”

Một số Thượng nghị sĩ ngày hôm qua đã đến Hạ viện để ủng hộ các dân biểu Dân chủ tại Hạ viện.

Thượng nghị sĩ Dân chủ Barbara Mikulski tiểu bang Maryland nói:

“Tôi rất thất vọng vì chúng tôi phải sử dụng những chiến thuật dân quyền để có được quyền hiến định cho các dân biểu Hạ viện tuân theo những qui định và yêu cầu biểu quyết về vấn đề là nếu bạn là một tay khủng bố, bạn sẽ không có thể mua súng-hãy đóng lại lổ hỗng này.”

Ngày thứ Hai vừa qua, Thượng viện do Đảng Cộng hòa kiểm soát đã ngăn chận 4 biện pháp kiểm soát súng được đề nghị. Những người chống đối cho rằng các biện pháp này sẽ tước đoạt quyền hiến định của bán súng và người mua súng. - VOA

|

|

5.

Ông Trump gọi bà Clinton ‘người tệ hại nhất’ mưu tìm chức Tổng thống

Ứng viên tranh chức Tổng thống bên đảng Cộng hòa Donald Trump hôm nay tung lời tấn công gay gắt đối với bà Hillary Clinton, nói rằng đối thủ bên đảng Dân chủ "có thể là người tệ hại nhất trước nay" mưu tìm chức Tổng thống Hoa Kỳ.

Trong lời chỉ trích gay gắt nhất từ trước tới nay của ông Trump đối với bà Clinton, ông cáo buộc cựu Ngoại trưởng đã ủng hộ các chính sách của Mỹ ở hải ngoại dẫn đến "sự chết chóc, tàn phá, và chủ nghĩa khủng bố" trong thời gian bà giữ vị trí nhà ngoại giao hàng đầu của Mỹ 2009-2013 rồi sau đó làm giàu cho bản thân với hàng hàng triệu đôla thu về từ các bài phát biểu sau khi rời chức.

Trong bài diễn văn trước các ủng hộ viên cổ vũ nồng nhiệt tại New York, ông trùm tỷ phú bất động sản nói bà Clinton "đã hoàn thiện nền chính trị của lợi ích cá nhân và trộm cắp." Ở góc độ khác, ông gọi bà là "kẻ nói dối đẳng cấp thế giới."

Ông nói bà Clinton, người đang tìm cách trở thành nữ Tổng thống đầu tiên của Mỹ, "đã vận hành Bộ Ngoại giao như thể cơ quan này là một quỹ đầu tư cá nhân của bà, thiên vị các chế độ áp bức và nhiều người khác, để đổi lấy tiền." Ông nói các nhà tài trợ đã đóng góp tài chính cho Quỹ Bill, Hillary, và Chelsea Clinton dựa trên các quyết định của bà trong tư cách là Ngoại trưởng.

Ông Trump tố cáo rằng sau khi rời chức, bà Clinton thu về gần 21 triệu đôla trong các bài phát biểu từ các ngân hàng ở Wall Street và các tổ chức lợi ích đặc biệt khác, và sau đó từ chối tiết lộ công khai nội dung các bài diễn văn bà đã thực hiện. Điều này cũng tương tự như cáo buộc mà Thượng nghị sĩ Bernie Sanders từng nhắm vào bà Clinton trong chiến dịch vận động của ông kéo dài nhưng rốt cuộc thất bại không được đảng Dân chủ đề cử.

Ông Trump, lần đầu tiên mưu tìm chức vị dân cử, thường phát biểu lan man trong các bài diễn văn vận động không soạn sẵn, nhưng văn bản của bài phát biểu dài 40 phút hôm nay đã được phát trước cho báo giới.

Ông cũng đổ lỗi cho bà Clinton về sự trỗi dậy của chủ nghĩa khủng bố Nhà nước Hồi giáo ở Trung Đông, về lời nói mà bà Clinton bị cáo buộc liên quan đến các yếu tố xung quanh vụ tấn công vào các trụ sở Mỹ ở Benghazi, Libya, năm 2012 khiến bốn người Mỹ thiệt mạng trong đó có đại sứ Mỹ, và về các thỏa thuận thương mại ở nước ngoài mà ông nói đã làm mất công ăn việc làm của người lao động Mỹ. - VOA

|

|

Tin Việt Nam

6.

Trung Quốc nêu lý do giúp Việt Nam tìm máy bay

Bắc Kinh nói rằng việc triển khai nhiều tàu bè và máy bay tới tìm kiếm phi cơ quân sự Việt Nam gặp nạn với tinh thần “quan hệ hữu hảo”.

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh mới cho biết rằng chính quyền nước này đã “ngay lập tức triển khai 9 tàu thuộc lực lượng hải quân và tuần duyên tới Vịnh Bắc Bộ giúp Việt Nam ngay sau khi nhận được đề nghị của Hà Nội”.

Bà Hoa cho biết thêm rằng ngày 18/6, Trung Quốc triển khai thêm “4 máy bay, cũng như 8 tàu đánh cá tới tham gia công tác cứu hộ”.

Tới nay, theo nữ phát ngôn viên này, các tàu của Trung Quốc đã gần 40 lần ra khơi, trong khi máy bay của nước này đã thực hiện ít nhất 6 chuyến bay tìm kiếm.

Bà Hoa nói thêm trong buổi họp báo thường kỳ: “Trên tinh thần thúc đẩy mối quan hệ hữu nghị với Việt Nam, cũng như vì lý do nhân đạo, Trung Quốc sẽ tiếp tục dốc hết sức lực để giúp tìm kiếm những chiếc máy bay mất tích và những người trên khoang”.

Bắc Kinh cũng đồng ý cho phép tàu thuyền của Việt Nam tiến vào phía vùng biển của Trung Quốc để thực hiện công tác cứu hộ.

Thông qua Đại sứ Mỹ tại Hà Nội, Hoa Kỳ hôm 17/6 cho biết “sẵn sàng hỗ trợ” Việt Nam. Hiện chưa rõ phía Việt Nam trả lời như thế nào trước đề nghị của Mỹ.

Chiếc máy bay tuần thám CASA 8983 của lực lượng cảnh sát biển gặp nạn phía đông nam đảo Bạch Long Vỹ, khi đi tìm phi công lái máy bay chiến đấu Su-30 MK2 mất tích trước đó.

Tin mới nhất từ báo chí trong nước cho biết rằng lực lượng cứu hộ hôm nay đã “xác định chính xác vị trí của một động cơ máy bay CASA gặp nạn ở độ sâu khoảng 60m”.

Ngoài ra, hai thi thể đã được phát hiện tại nơi tìm kiếm chiếc máy bay của cảnh sát biển, và Bộ phận pháp y của Bộ Quốc phòng Việt Nam đang giám định. - VOA

|

|

7.

Điều trần tại Quốc hội Hoa Kỳ về nhân quyền Việt Nam

"Tổng Thống Obama Đến Việt Nam: Lỡ Một Cơ Hội Thúc Đẩy Việt Nam Cải Thiện Quyền Con Người" là tiêu để buổi điều trần này.

Với sự chủ trì và điều hợp của  dân biểu Christopher Smith, thành viên  cao cấp Ủy Ban Đối Ngoại kiêm chủ tịch Tiểu Ban Nhân Quyền Toàn Cầu tại hạ viện, buổi điều trần còn có sự tham dự của đại diện các tổ chức Ân Xá Quốc Tế, Boat People SOS cùng thành viên các tôn giáo đang bị bách hại tại Việt Nam như Tin Lành và Cao Đài.

"Tôi là mục sư Rmah Loan tại Budak, từ Việt Nam mới qua đây. Hôm nay tôi sẽ nói Việt Nam đối xử với tôn giáo như thế nào. Tôi rất mừng quí vị cho phép tôi nói chuyện về nhân quyền tại Việt Nam, về vấn đề nhân quyền tại Việt Nam Việt Nam, đối xử về tôn giáo khác biệt lắm. Tôi sẽ nói với dân biểu ở đây những mục sư truyền đạo người dân tộc thiểu số có hơn 20 người đang ở trong tù." 

"Tôi là Katie Dương đến từ Dallas, Texas, đại diện cho Cao Đài là một tôn giáo thành lập ở Việt Nam năm 1926. Lý do tôi đến đây là bởi vì Cao Đài đã bị nhà nước xóa sổ kể từ sau 1975 và nhà nước đã thành  lập một Cao Đài mới dưới sự quản lý của nhà nước cộng sản năm 1977 mà chúng tôi không đồng ý. Chúng tôi muốn nói lên sự đàn áp  Cao Đài như thế nào, đặc biệt như trường hợp của ba tôi bị ở tù, bị bắt và bị truy nã phải trốn tị nạn." 

Lên tiếng với đài Á Châu Tự Do trước khi bắt đầu cuộc  điều trần, dân biểu Christopher Smith nói bất kể bao áp lực từ bên ngoài yêu cầu Việt Nam cải thiện nhân quyền nhưng các quyền căn bản của người dân Việt Nam như tự do tín ngưỡng, tự do báo chí, tự do bày tỏ chính kiến, tự do lập hội vân vân ... vẫn bị vi phạm một cách nghiêm trọng. Đặc biệt sau chuyến viếng thăm của tổng thống Obama thì Việt Nam đã không có sự nhượng bộ nào cũng như không có sự thăng tiến đáng kể về mặt nhân quyền. Dân biểu Christopher Smith nói:

Đây là buổi điều trần được coi là nghiêm  khắc nhất  để một lần nữa trình bày về thực trạng nhân quyền sa sút và tồi tệ ở Việt Nam. Chỉ một chi tiết như vụ luật sư Nguyễn Văn Đài bị bắt bớ  tù tôi hồi tháng 12 đủ cho thấy Việt Nam chẳng khác gì Bắc Hàn hay những đất nước không có quyền tự do ngôn luận khác, Việt Nam đang là  mối đe dọa chống lại những gì tốt đẹp nhất về quyền con người mà nhân loại hướng tới.

Thế nhưng tổng thống Obama lại nhìn sự việc một cách khác, ông chẳng những đã nêu vấn đế nhân quyền một cách hời hợt mà còn loan báo quyết định dỡ bỏ lệnh cấm bán vũ khí sát thương cho Việt Nam. Xét kỹ thì ta có thể thấy Mỹ đang bán khí giới cho một quốc gia mà chính sách tiên quyết của quốc gia đó là cường quyền, kiểm soát, hạn chế mọi quyền tự do căn bản của người dân. Mỹ đang  bán vũ khí cho một đất nước mà ở đó luôn có sự bất dung tôn giáo, luôn có sự kiểm duyệt và cấm đoán, luôn có sự đàn áp, bắt bớ  và bịt miệng đối lập. 

Hãy nhớ  tương lai Việt Nam nằm trong tay giới trẻ là những người thực sự muốn có dân chủ, tụ do. Người trẻ  muốn đạo giáo được tôn trọng,  các  nhà báo,các  bloggers và  các nhà  hoạt động môi trường được bảo vệ. Những ước muốn đó không thể xảy ra dưới một chế độ chuyên dùng sức mạnh và sự đàn áp để cai trị như chính quyền hiện hành ở Việt Nam. 

Không tiến bộ sau chuyến thăm của Tổng thống Obama

Vẫn lời dân biểu Christopher Smith, trước khi tổng thống Obama lên đường sang Việt Nam thì một số nhà lập pháp đã yêu cầu ông lên tiếng đòi hỏi Việt Nam cải thiện nhân quyền. Thế nhưng đáng tiếc một tháng sau chuyến công du Việt Nam chẳng những không thay đổi mà còn mạnh tay đàn áp, bắt giữ hoặc bắt cóc những người biểu tình ôn hòa vì muốn một câu trả lời minh bạch về  thảm họa ô nhiễm môi sinh đang ảnh hưởng lên đời sống của họ.

Hiện diện trong buổi điều trần hôm thứ Tư còn có dân biểu Dana Rohrabacher, người đã đặt nhiều câu hỏi xác đáng với các thuyết trình viên về nhân quyền, nhất là sinh hoạt tôn giáo và sự thờ phượng của người Tin Lành sắc tộc ở vùng cao.

Tôi thực sự thất vọng vì ngài tổng thống khi đến Việt Nam chỉ chú trọng đến hợp tác kinh tế và thương mại hơn là cải tổ chính trị, vấn đề Việt Nam cần thực hiện hầu tạo niềm tin trong quan hệ song phương. 

Việt Nam không thể trở thành một thành viên của TPP Hiệp Định Đối Tác Kinh Tế Chiến Lược Xuyên Thái Bình Dương nếu một thể chế độc tài như thế còn tồn tại. Người ta không thể biết tin tức trung thực vì Việt Nam làm gì có tự do báo chí cũng như không có báo chí độc lập và không có đảng đối lập. Làm sao chúng ta có thể ủng hộ một chính phủ giống như vậy. Muốn có chỗ đứng trong một cơ chế mậu dịch  tự do thì Việt Nam phải tự thay đổi và đáp ứng những điều kiện cần phải có. Rõ ràng là Việt Nam không đủ khả năng để tự thay đổi và chúng ta phải tìm cách tiếp cận với họ, đưa họ ra khỏi cái gọi là một chế độ được điều khiển bằng những kẻ bất lương đang nắm mọi quyền hành cho tới lúc này. 

Buổi điều trần chấm dứt bằng  kết luận của dân biểu Christopher Smith, rằng những điều mắt thấy tai nghe hôm nay chứng tỏ chuyến đi Việt Nam của tổng thống Obama đã không thăng tiến nhân quyền được cho Việt Nam  như  kỳ vọng của các nhà lập pháp, của người Mỹ gốc Việt cũng như người Việt trong nước. Ông nói buổi điều trần cũng là  dịp để quốc hội rà soát lại xem chuyến đi Việt Nam vừa rồi của hành pháp đạt kết quả bao nhiêu và cần thiết bao nhiêu để Quốc hội nhập cuộc bằng những hành động lập pháp tích cực. - RFA